Anayasa Mahkemesi’nin Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesinde yer alan “süresiz olarak” ibaresini iptal ettiğine ilişkin kararı, yıllardır kadınların kazanılmış haklarını hedef alan politikaların yeni bir halkasıdır.
İktidar ve kadın düşmanı çevreler uzun süredir nafaka hakkını gerçek dışı örnekler üzerinden tartışmaya açmakta, kadınların boşanma sonrası yaşadığı yoksulluğu görünmez kılarak mağduriyet yaratmaktadır. Oysa gerçekler açıktır: Türkiye’de kadınlar daha düşük ücretlerle çalışmakta, güvencesiz istihdama mahkûm edilmekte, bakım emeğini ücretsiz biçimde üstlenmekte ve boşanma sonrasında derin bir yoksullukla karşı karşıya kalmaktadır.
Yoksulluk nafakası bir ayrıcalık değil, patriyarkanın yarattığı eşitsizliklere karşı mücadele ile kazanılmış sınırlı bir hukuki güvencedir. Nafaka hakkını hedef alanlar, kadınların yıllarca karşılıksız emek verdiği ev içi bakım yükünü “aile” söylemi altında normalleştiren, iş yaşamında maruz kaldıkları ayrımcılığı ve ekonomik eşitsizliği görmezden gelenlerdir.
Bugün hedef alınan yalnızca nafaka hakkı değildir. Hedef alınan; kadınların şiddet içeren ya da eşitsiz evlilikleri sonlandırabilme yani yaşam hakkı, boşanma sonrasında bağımsız bir yaşam kurabilme ve erkeklere ekonomik olarak bağımlı olmadan yaşayabilme hakkıdır. Kadınların boşanmasını zorlaştıran, onları yoksulluk tehdidiyle evliliğe mahkûm etmeyi amaçlayan politikalarla karşı karşıyayız.
İktidar yıllardır kadın yoksulluğunu değil nafakayı sorun olarak göstermektedir. Oysa gerçeklik; ödenmeyen nafakalar, derinleşen kadın yoksulluğu ve ekonomik şiddettir. Binlerce kadın hükmedilmiş nafakalarına dahi ulaşamazken hedefe konulan erkeklerin yükümlülüklerini yerine getirmemesi değil kadınların hakları olmaktadır. Nafaka bir ayrıcalık değil, kadınların mücadelesiyle kazanılmış bir haktır.
Kararın gerekçesini ve sonrasında gündeme gelecek düzenlemeleri yakından takip edeceğiz. Kadınların yaşamlarını, emeğini ve kazanılmış haklarını hedef alan her girişimin karşısında olmaya; eşitlik, özgürlük ve şiddetsiz bir yaşam mücadelesini büyütmeye devam edeceğiz.
Nafaka haktır, vazgeçmiyoruz.
