{"id":9301,"date":"2025-11-11T11:00:00","date_gmt":"2025-11-11T08:00:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/?p=9301"},"modified":"2025-11-15T11:18:47","modified_gmt":"2025-11-15T08:18:47","slug":"asagidaki-pencereden-bakarken","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/2025\/11\/11\/asagidaki-pencereden-bakarken\/","title":{"rendered":"\u201cA\u015fa\u011f\u0131daki Pencere\u201dden Bakarken"},"content":{"rendered":"<p class=\"wp-block-paragraph\">Mor Dayan\u0131\u015fma \u0130stanbul K\u00fclt\u00fcr Sanat Komisyonu toplant\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n birinde Deniz, seramik sanat\u00e7\u0131s\u0131 bir arkada\u015f\u0131n\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ndan birinden bahsetmi\u015fti. Arkada\u015f\u0131 zengin ki\u015filere ders vermeye giderken kendisinin paras\u0131 zemin alt\u0131 bir dairede ya\u015famaya yetiyordu. Perdelerini hep kapal\u0131 tuttu\u011fu bu evinin, gitti\u011fi evlerle tezat\u0131n\u0131 bir su testisinde anlatm\u0131\u015ft\u0131. Testinin alt\u0131n\u0131 bir zindan, \u00fcst katlar\u0131 ise perdeleri u\u00e7u\u015fan pencerelerle betimlemi\u015fti. Bu k\u00fc\u00e7\u00fck hik\u00e2ye beni \u00e7ok etkiledi ve zihnimde ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131m bir an olarak kald\u0131. Tam o s\u0131ralar, zemin alt\u0131 katlarda, karanl\u0131k ve rutubetli evlerin bol oldu\u011fu Cihangir\u2019e ta\u015f\u0131nm\u0131\u015ft\u0131m. Sokaklarda gezerken zemin alt\u0131 dairelerin pencerelerinden i\u00e7eriyi \u00e7akt\u0131rmadan izliyor, buradaki insanlar\u0131n kendilerini nas\u0131l hissettiklerini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyordum. Kiras\u0131n\u0131 zor yettirebildi\u011fim k\u00fc\u00e7\u00fck ve eski evimin en az\u0131ndan ayd\u0131nl\u0131k oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp kendimi \u201co insanlardan\u201d ay\u0131r\u0131yordum. Bir yandan da yapt\u0131\u011f\u0131m bu ayr\u0131mdan bir hayli utan\u0131yordum. Bu zemin alt\u0131 evler, \u00f6nlerinden her ge\u00e7ti\u011fimde, pencerelerinde \u201ckiral\u0131k\u201d amblemi g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcmde, pervazlarda biriken \u00e7\u00f6pleri her d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcmde beni \u00f6fkelendiriyor; \u0130stanbul\u2019da hayatta kalabilmek i\u00e7in bu eski evlerde, fahi\u015f fiyatlara ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ger\u00e7e\u011fi akl\u0131mdan \u00e7\u0131km\u0131yordu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00fcm bunlar beni, belki hissederek ya da hi\u00e7 bilmeyerek \u201cA\u015fa\u011f\u0131daki Pencere\u201d oyununa getirdi. Ge\u00e7en hafta Mor Dayan\u0131\u015fma \u0130stanbul K\u00fclt\u00fcr Sanat Komisyonu olarak \u0130stanbul Tiyatro Festivali kapsam\u0131nda pr\u00f6miyer yapan A\u015fa\u011f\u0131daki Pencere oyununu izledik. Daha \u00f6nce de komisyon olarak Temsili Sahne\u2019nin \u201cHerkes Kocama Benziyor\u201d oyununu izlemi\u015f, Alis \u00c7al\u0131\u015fkan\u2019\u0131n kalemine ve P\u0131nar G\u00fcnt\u00fcrk\u00fcn\u2019\u00fcn performans\u0131na hayran kalm\u0131\u015ft\u0131k.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A\u015fa\u011f\u0131daki Pencere ise \u00e7ok tan\u0131d\u0131k bir his, kendi hik\u00e2yemi dinler gibi bir s\u0131z\u0131 ve oyuncu G\u00fcl Do\u011fa Selvi\u2019nin her s\u00f6z\u00fc ve hareketiyle beni ku\u015fatan bir heyecan b\u0131rakt\u0131. Uzun zamand\u0131r b\u00f6yle g\u00fczel bir metin ve performansla kar\u015f\u0131la\u015fmam\u0131\u015ft\u0131m.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A\u015fa\u011f\u0131daki Pencere, bir reklam ajans\u0131nda metin yazar\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, k\u00fc\u00e7\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcnden beri kurdu\u011fu yazarl\u0131k hayallerinin pe\u015finden giderek bir oyun karakteri yaratan Ferda\u2019n\u0131n; ekonomik, politik ve toplumsal ko\u015fullar taraf\u0131ndan ku\u015fat\u0131l\u0131rken kendi yaratt\u0131\u011f\u0131 karaktere d\u00f6n\u00fc\u015fmesini anlat\u0131yor. Ferda zemin alt\u0131 evinin neredeyse bo\u015f odas\u0131nda sokaktan ge\u00e7enlerin ad\u0131mlar\u0131n\u0131 izlerken kendisinin de ya\u015fam\u0131n alt\u0131na, sesinin duyulmayaca\u011f\u0131 bir yere itildi\u011fini hissediyor. \u00dcstelik evinin elektrikleri de kesilmek \u00fczere.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Oyun bize, yarat\u0131m\u0131n tekd\u00fczele\u015fti\u011fi ve s\u00fcrekli sans\u00fcrlendi\u011fi g\u00fcn\u00fcm\u00fcz T\u00fcrkiye\u2019sinde iktidar\u0131n sanat i\u00e7in \u00e7izdi\u011fi s\u0131n\u0131rlar\u0131 yeniden hat\u0131rlat\u0131yor. Ferda\u2019n\u0131n karakteri Feza; kendi ayaklar\u0131n\u0131n \u00fczerinde durmak isteyen, haks\u0131zl\u0131klara kar\u015f\u0131 sesini \u00e7\u0131karan, hayallerinin pe\u015finden giden, feminist bir karakter olarak \u00e7izilirken; onu tiyatroda ya da bir kitapta canland\u0131rmak isteyen Ferda, mevcut iktidar\u0131n \u201cmakbul kad\u0131n profili\u201d ve eril bak\u0131\u015flar alt\u0131nda sans\u00fcrleniyor. \u0130\u015fte burada Ferda, kendi s\u00f6zc\u00fckleri ile hayatta kalmak i\u00e7in para kazanmak aras\u0131nda \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131n\u0131 bulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor, ancak \u00e7\u0131k\u0131\u015f ona evde bekledi\u011fi \u0131\u015f\u0131k kadar uzak g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"533\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" src=\"https:\/\/www.mordayanisma.org\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/asagidaki-pencere-33731.avif\" alt=\"-\" class=\"wp-image-9303\" title=\"\" srcset=\"https:\/\/www.mordayanisma.org\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/asagidaki-pencere-33731.avif 800w, https:\/\/www.mordayanisma.org\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/asagidaki-pencere-33731-300x200.avif 300w, https:\/\/www.mordayanisma.org\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/asagidaki-pencere-33731-768x512.avif 768w, https:\/\/www.mordayanisma.org\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/asagidaki-pencere-33731-18x12.avif 18w\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00c7ocukluktan beri yazar olmak isteyen biri olarak oyunu izlerken kalp \u00e7arp\u0131nt\u0131lar\u0131 aras\u0131nda buldum kendimi. \u00c7ocukken yazar olmay\u0131 hayal etmek ve ona varmak kolayd\u0131, onlarca fikrim ve say\u0131s\u0131z yolum vard\u0131. D\u00fczenli yazmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m lise d\u00f6nemlerinde neredeyse her g\u00fcn ba\u015fka bir hik\u00e2ye yazard\u0131m, kendime ve hayata dair umudum \u00e7ok y\u00fcksekti; okulum ve yazmak d\u0131\u015f\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcnmem gereken hi\u00e7bir \u015fey yoktu. Ne zaman yazmak istemedi\u011fim \u015feyler yazmaya ba\u015flad\u0131m, i\u015fte o zaman kelimeler durdu. Mezun olmu\u015ftum, edit\u00f6r olarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordum, hayalini kurdu\u011fum yerlerde, uzaktan \u00e7ok be\u011fenerek izledi\u011fim insanlarla \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131m. Ancak kendim i\u00e7in hi\u00e7bir \u015fey yazmam\u0131\u015ft\u0131m. G\u00fcnler \u00e7al\u0131\u015farak ve yorularak ge\u00e7erken kendi yaz\u0131 dilimi, kelimelerimi kaybettim ve kendimi Ferda gibi, bir odada s\u0131k\u0131\u015fm\u0131\u015f ve yaln\u0131z hissetmeye ba\u015flad\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Pahal\u0131l\u0131\u011f\u0131 her g\u00fcn artan bir \u015fehirde, gelece\u011fime dair her g\u00fcn artan bir umutsuzluk i\u00e7inde hayatta kalmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordum. \u00c7ok sevdi\u011fim bir i\u015fe ba\u015flamamla \u00f6rg\u00fctlenmem bu aralarda, birbirlerine yak\u0131n zamanlarda oldu. Her ikisi de \u00f6zg\u00fcrl\u00fck alanlar\u0131n\u0131 bulman\u0131n ve birlikte yaratman\u0131n \u00f6nemini g\u00f6sterdi bana, \u015fansl\u0131yd\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ferda\u2019n\u0131n ya\u015fad\u0131klar\u0131, yarat\u0131c\u0131 alanda \u00e7al\u0131\u015fan ve kendi yolunu bulmaya \u00e7abalayan her gen\u00e7 kad\u0131n\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 asl\u0131nda. Baz\u0131lar\u0131m\u0131z daha \u015fansl\u0131, baz\u0131lar\u0131m\u0131z vazge\u00e7iyor ama hepimiz y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f hayallerimizle ve hayallerimizi y\u0131kan sisteme \u00f6fke i\u00e7inde ya\u015f\u0131yoruz. Deniz\u2019in arkada\u015f\u0131; seramik su testisini yaparken onu alt kata s\u0131k\u0131\u015ft\u0131ran bu sisteme, susturmaya \u00e7al\u0131\u015fan iktidara \u00f6fkesini betimliyor. Tiyatro sahnesinde, at\u00f6lyede ve ofiste hep bir a\u011f\u0131zdan <strong>\u201cb\u00f6yle ya\u015famak zorunda de\u011filiz\u201d <\/strong>diyoruz sanki. Anneli\u011fe, sevgilili\u011fe, yan rollere yak\u0131\u015ft\u0131r\u0131lan \u201cmakbul kad\u0131n\u0131\u201d kabul etmek istemiyoruz. Bu yolda, Ferda\u2019n\u0131n karakteri Feza gibi yaln\u0131zca sayfalara hapsolmak, kelimelerimizi i\u00e7imizde tutmak da istemiyoruz. \u201cFeza\u201d ismi gibi engin ve sonsuz olmak, hepimizin y\u00fcre\u011findeki arzu.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ferda\u2019n\u0131n buzdolab\u0131nda yemek kalmay\u0131\u015f\u0131na, elektriklerin kesilecek, sokakta kimsenin onu duymayacak olmas\u0131na kar\u015f\u0131n yazmaya ve karakterine tutunmas\u0131n\u0131, kendiyle kimi zaman dalga ge\u00e7mesini nefesim kesilerek izledim. Sonra komisyonu kurdu\u011fumuz ilk g\u00fcnleri, sanat\u00e7\u0131 olan ve k\u00fclt\u00fcr-sanat alan\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan kad\u0131nlar olarak birbirimize g\u00fcvenli alanlar a\u00e7mak; i\u015f yerlerimizde mobbing, taciz, s\u00f6m\u00fcr\u00fcye kar\u015f\u0131 durmak; sosyalist feminist bir sanat \u00fcretmek i\u00e7in bir araya geli\u015fimizi hat\u0131rlad\u0131m. Ferda\u2019n\u0131n ac\u0131 \u00e7eki\u015fini her hissetti\u011fimde <strong>\u201c\u015fu kap\u0131dan \u00e7\u0131k k\u0131z karde\u015fim\u201d<\/strong> demek istedim.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">A\u015fa\u011f\u0131daki Pencere; bask\u0131, s\u00f6m\u00fcr\u00fc ve sans\u00fcr\u00fcn her yerde oldu\u011fu g\u00fcn\u00fcm\u00fcz T\u00fcrkiye\u2019sinde \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc bireysel de\u011fi\u015fimlerde aramad\u0131\u011f\u0131, sanat\u00e7\u0131y\u0131 ve yarat\u0131m\u0131 bir burjuva u\u011fra\u015f\u0131na hapsetmedi\u011fi ve kad\u0131nlar\u0131n ba\u015frolde oldu\u011fu hik\u00e2yelerin, iktidar ara\u00e7lar\u0131n\u0131n patriyarkal bak\u0131\u015f\u0131 alt\u0131nda nas\u0131l k\u0131rp\u0131p yozla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6sterdi\u011fi i\u00e7in \u00e7ok bizden ve \u00e7ok de\u011ferli. G\u00fcncel olaylara ve tart\u0131\u015fmalara g\u00f6z k\u0131rpt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in de oyunu hep dinamik tutuyor ve seyirciyi sahneye kilitliyor. T\u00fcm ekibe bu hik\u00e2yeyi yaratt\u0131klar\u0131 i\u00e7in \u00e7ok te\u015fekk\u00fcr ediyor, uzun ve dayan\u0131\u015fma dolu sezonlar diliyorum.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mor Dayan\u0131\u015fma \u0130stanbul K\u00fclt\u00fcr Sanat Komisyonu toplant\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131n birinde Deniz, seramik sanat\u00e7\u0131s\u0131 bir arkada\u015f\u0131n\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131ndan birinden bahsetmi\u015fti. Arkada\u015f\u0131 zengin ki\u015filere ders vermeye giderken kendisinin paras\u0131 zemin alt\u0131 bir dairede ya\u015famaya yetiyordu. Perdelerini hep kapal\u0131 tuttu\u011fu bu evinin, gitti\u011fi evlerle tezat\u0131n\u0131 bir su testisinde anlatm\u0131\u015ft\u0131. Testinin alt\u0131n\u0131 bir zindan, \u00fcst katlar\u0131 ise perdeleri u\u00e7u\u015fan pencerelerle betimlemi\u015fti. Bu&hellip;<\/p>","protected":false},"author":5,"featured_media":9302,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_coblocks_attr":"","_coblocks_dimensions":"","_coblocks_responsive_height":"","_coblocks_accordion_ie_support":"","_eb_attr":"","inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[98],"tags":[1496,212,1417],"ppma_author":[604],"class_list":["post-9301","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur-sanat","tag-asagidaki-pencere","tag-feminist-sanat","tag-tiyatro","author-eylul-naz-baklaci"],"authors":[{"term_id":604,"user_id":45,"is_guest":0,"slug":null,"display_name":"Eyl\u00fcl Naz Baklac\u0131","avatar_url":{"url":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/258747939_4364797223618190_1269902293420321860_n.avif","url2x":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/wp-content\/uploads\/2025\/11\/258747939_4364797223618190_1269902293420321860_n.avif"},"author_category":"1","first_name":"Eyl\u00fcl Naz","last_name":"Baklac\u0131","user_url":"","job_title":"","description":"eylul.baklaci@mordayanisma.org"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9301","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9301"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9301\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9610,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9301\/revisions\/9610"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9302"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9301"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9301"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9301"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=9301"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}