{"id":7293,"date":"2025-05-07T13:07:06","date_gmt":"2025-05-07T10:07:06","guid":{"rendered":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/?p=7293"},"modified":"2025-06-17T14:28:53","modified_gmt":"2025-06-17T11:28:53","slug":"normal-olan-bizim-kararimiz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/2025\/05\/07\/normal-olan-bizim-kararimiz\/","title":{"rendered":"Normal Olan Bizim Karar\u0131m\u0131z"},"content":{"rendered":"\n

Y\u0131llar ve y\u00fczy\u0131llar devirdik ve ba\u015fkaca bir devinimin i\u00e7inde yol al\u0131yoruz ama h\u00e2l\u00e2 bir grup erkek ve erkek akl\u0131 kad\u0131nlarla ilgili konu\u015fuyor, yarg\u0131l\u0131yor, kanaat getiriyor ve karar al\u0131yor.<\/p>\n

Birer birer ve hep birlikte soruyoruz: Siz kimsiniz? Bu ne c\u00fcret!<\/p>\n\n\n\n

\u015eu soruyu tekrar tekrar sorarak devam edece\u011fiz: Herhangi bir erkek, ebeveyn olmak istedi\u011finde bu onun hayat\u0131n\u0131 etkiliyor mu ya da hayat\u0131n\u0131 riske at\u0131yor mu?<\/p>\n\n\n\n

Koca bir hay\u0131r…<\/p>\n\n\n\n

Peki \u00f6yleyse, gebeli\u011finizin veya do\u011fumunuzun nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015fece\u011fine erkekler nas\u0131l olur da karar verebilir?<\/p>\n\n\n\n

G\u00fcnler \u00f6nce erkekli\u011fe atfedilen bir spor meydan\u0131nda 11 erke\u011fin elinde \u201cDo\u011fal Olan Normal Do\u011fum\u201d pankart\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck. Bu ilk de\u011fil, daha \u00f6nce de yap\u0131ld\u0131. Hatta sa\u011fl\u0131k bakan\u0131na buna y\u00f6nelik itirazlar, kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131\u015flar iletildi\u011finde bakan bey aymazca \u015fu cevab\u0131 veriyor: Kad\u0131nlar da ma\u00e7a geliyor. Evet, kad\u0131nlar da ma\u00e7a geliyor, hatta kad\u0131nlar\u0131n da top ko\u015fturdu\u011fu tak\u0131mlar var. Erkek futbol ma\u00e7\u0131nda kad\u0131nlar\u0131n nas\u0131l do\u011furaca\u011f\u0131n\u0131 konu\u015fmak \u00e7ok isabetli bir yakla\u015f\u0131m ger\u00e7ekten. Sonu\u00e7ta biz kad\u0131nlar ne zaman \u00e7ocuk do\u011furmak istesek ma\u00e7 izleriz de\u011fil mi(!)<\/p>\n\n\n\n

Bu tesad\u00fcf ya da d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmemi\u015f bir hamle de\u011fil, hatta gayet sinsi bir erkek akl\u0131 ile planlanm\u0131\u015f. Zira erkek devlet bize alenen, her yerde efendilik tasl\u0131yor, ama unuttuklar\u0131 bir \u015fey var: Kad\u0131nlar d\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131 tan\u0131yor! 11 erke\u011fe, kendi ya\u015famlar\u0131m\u0131z\u0131 ve bedenlerimizi ilgilendiren bir s\u00f6z\u00fcn ta\u015f\u0131t\u0131lmas\u0131n\u0131n ne demek oldu\u011funu gayet iyi biliyoruz. <\/p>\n\n\n\n

Bu sald\u0131r\u0131 furyas\u0131 bununla da bitmiyor, hemen yeni bir y\u00f6netmelikle t\u0131p merkezlerinde sezaryen yasaklan\u0131yor. Y\u00f6netmeli\u011fe bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, \u00f6ncekine g\u00f6re vajinal do\u011fum ve sezaryen uygulamas\u0131nda bir farkl\u0131l\u0131k oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcyoruz. Resmi Gazete\u2019de \u201c19 Nisan Cumartesi g\u00fcn\u00fc yay\u0131nlanan Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n Ayakta Te\u015fhis ve Tedavi Yap\u0131lan \u00d6zel Sa\u011fl\u0131k Kurulu\u015flar\u0131 Hakk\u0131nda Y\u00f6netmelik <\/em>ile do\u011fum \u00fcnitesi olmayan t\u0131p merkezlerinde planl\u0131 sezaryen yap\u0131lamayacak.\u201d ifadesi yer al\u0131yor. Yeni y\u00f6netmelikte, vajinal do\u011fum yapt\u0131rabilmek i\u00e7in do\u011fum \u00fcnitesi a\u00e7ma yetkisi alabilmek i\u00e7in ameliyathane bulunmas\u0131 ko\u015fulu getirilmi\u015f. <\/p>\n\n\n\n

Buradan bak\u0131l\u0131nca gayet makul g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor, makulden kast\u0131m\u0131z da \u015fudur; vajinal do\u011fum esnas\u0131nda herhangi bir komplikasyona kar\u015f\u0131 ameliyathane se\u00e7ene\u011finin haz\u0131rda bulunmas\u0131. B\u00f6yle bir yorum yapabildi\u011fimiz i\u00e7in makul diyoruz. Fakat ayn\u0131 zamanda bu y\u00f6netmelik b\u00fcy\u00fck sermayedarlar\u0131n aksine k\u00fc\u00e7\u00fck t\u0131p merkezlerini hedef al\u0131yor da diyebiliriz. <\/p>\n\n\n\n

Zaten olmas\u0131, uygulanmas\u0131 gereken  bir y\u00f6netmeli\u011fi, bedenlerimiz \u00fczerinde tahakkk\u00fcm kurarak kamuoyuyla payla\u015fmak ak\u0131llara ba\u015fkaca \u015feyler de getiriyor; mesela, bir sonraki hamle k\u00fcrtaj yasa\u011f\u0131 m\u0131 olacak? Ya da halihaz\u0131rda zaten zor ula\u015f\u0131lan k\u00fcrtaj yapabilen sa\u011fl\u0131k kurum ve kurulu\u015flar\u0131n say\u0131s\u0131 daha da azalt\u0131lacak m\u0131?<\/p>\n\n\n\n

Bu sorular\u0131 akl\u0131m\u0131z\u0131n bir k\u00f6\u015fesinde tutarken sezaryeni, vajinal do\u011fumu ve neyin kime g\u00f6re normal oldu\u011funu biraz daha konu\u015fmam\u0131z gerek.<\/p>\n\n\n\n

Nedir bu sezaryen?<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Sezaryenin kelime anlam\u0131yla ilgili pek \u00e7ok hik\u00e2ye olsa da,  Latince \u201ckesmek\u201d anlam\u0131ndaki caedere<\/em> kelimesinden geldi\u011fi genel kabul g\u00f6r\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n

Sezaryen, k\u00f6kleri mitolojinin derinliklerinde kaybolmu\u015f, insanl\u0131\u011f\u0131n en eski ameliyatlar\u0131ndan biridir. Tarihte ilk kez S\u00fcmerlere ait kay\u0131tlarda, M.\u00d6. 2000\u2019li y\u0131llarda kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor. Ba\u015flarda cans\u0131z bedenler \u00fczerinde yap\u0131lan sezaryen, \u00e7ok y\u00fcksek mortalite (\u00f6l\u00fcm) oran\u0131 nedeniyle canl\u0131 bedeni \u00fczerinde nadiren yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Kay\u0131tlara ge\u00e7en ilk ba\u015far\u0131l\u0131 olgu, 1500 y\u0131l\u0131nda \u0130svi\u00e7re’de Jacop Nufer\u2019e aittir. Kad\u0131n bedeninin ke\u015ffedilmesi, sanitasyonun sa\u011flanmas\u0131 (gerekli hijyen ko\u015fullar\u0131n\u0131n olu\u015fturulmas\u0131) ve cerrahi tekniklerin geli\u015fmesiyle bug\u00fcnk\u00fc profesyonelli\u011fe ula\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Sezaryen i\u00e7in pek \u00e7ok endikasyon olabilir; bu, annenin t\u0131bbi durumu ile ilgili olabilece\u011fi gibi bebe\u011fin durumu ile de ilgili olabilir. Burada hepsini  tek tek saymadan \u015f\u00f6yle diyebiliriz ki: Hi\u00e7 bir kad\u0131n \u201c Aman can\u0131m s\u0131k\u0131ld\u0131, bir sezaryen olay\u0131m.\u201d demez, keza bunun uygulay\u0131c\u0131s\u0131 sa\u011fl\u0131k emek\u00e7ileri de b\u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcnmez.<\/p>\n\n\n\n

Sezaryen oranlar\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda 2022\u2019de T\u00fcrkiye\u2019de sezaryen do\u011fum oranlar\u0131<\/a> %60 civar\u0131nda. Bu oran di\u011fer \u00fclkelerle k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131nda olduk\u00e7a y\u00fcksek.<\/p>\n\n\n\n

Peki, nas\u0131l oldu da bu kadar y\u00fckseldi bu oranlar?<\/p>\n\n\n\n

O zaman \u015fu sorular\u0131 sormam\u0131z gerekiyor: Sezaryen karar\u0131n\u0131 gerektirecek durumlar m\u0131 artt\u0131? Anne-bebek g\u00f6zlemleri mi yetersiz? Gebelik ve fet\u00fcs i\u00e7in riskli durumlar genel olarak artt\u0131 m\u0131? Bu durumda, hem gebenin hem de bebe\u011fin ya\u015fam ko\u015fullar\u0131n\u0131 sorgulamam\u0131z ve d\u00fc\u015f\u00fcnmemiz gerekir.<\/p>\n\n\n\n

Sezaryen oranlar\u0131n\u0131n sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n \u00f6zelle\u015ftirilmesine paralel ilerledi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz. D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019ne g\u00f6re beklenen sezaryen oranlar\u0131 % 5-15 ve kabul edilebilir s\u0131n\u0131r %20 iken, T\u00fcrkiye\u2019de 2002 y\u0131l\u0131nda %21 olan bu oran 2011 y\u0131l\u0131nda %46,6\u2019a \u00e7\u0131karak OECD \u00fclkeleri aras\u0131nda en y\u00fckse\u011fe eri\u015fti. Genelde bu oran\u0131n beklenenlerden y\u00fcksek olmas\u0131 t\u0131bbile\u015ftirme ba\u011flam\u0131nda ele al\u0131nabilse de T\u00fcrkiye\u2019de k\u0131sa zaman i\u00e7erisinde g\u00f6zlenen bu y\u00fckseli\u015f esas olarak k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131lm\u0131\u015f talebe ve onun olu\u015fturdu\u011fu k\u00fclt\u00fcre ba\u011fl\u0131 gibi g\u00f6r\u00fcnmektedir1<\/a><\/sup>.<\/p>\n\n\n\n

Ayn\u0131 \u015fekilde, k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131lm\u0131\u015f sa\u011fl\u0131k talebi de artm\u0131\u015f. Bu durumda, sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n k\u00e2ra indirgendi\u011fi bir ortamda hangi normallikten bahsedece\u011fiz? <\/p>\n\n\n\n

Do\u011fumun kendisi biyopsikososyal (biyolojik, psikolojik ve sosyal s\u00fcre\u00e7lerin karma\u015f\u0131k bile\u015feni) bir durumdur, ister vajinal ister sezaryen olsun. Bu ko\u015fullar\u0131n hepsini ayn\u0131 havuzda d\u00fc\u015f\u00fcnmeden \u201cnormal olan budur\u201d diyemeyiz; hele ki bu konunun muhatab\u0131 de\u011filsek, hi\u00e7  diyemeyiz. Yani buradan erkeklere ve erkek akla bir kez daha diyebiliriz ki; o toksik erkekli\u011finizle bizim bedenlerimiz hakk\u0131nda konu\u015famazs\u0131n\u0131z, yarg\u0131layamazs\u0131n\u0131z ve karar da veremezsiniz.<\/p>\n\n\n\n

Nas\u0131l do\u011furaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131, ka\u00e7 \u00e7ocuk do\u011furaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131 herkes konu\u015fuyor; fakat do\u011fumhaneleri hi\u00e7 konu\u015fmuyoruz. Buralarda ger\u00e7ekle\u015fen vajinal do\u011fumlar\u0131n hangi \u015fartlar alt\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini hi\u00e7 konu\u015fmuyoruz. Kad\u0131nlar do\u011fururken ne hissediyor, ne ya\u015f\u0131yor hi\u00e7 konu\u015fmuyoruz.<\/p>\n\n\n\n

Sezaryenin tercih edilme sebeplerinden biri, vajinal do\u011fuma duyulan korku olarak say\u0131l\u0131yor. Ama bu korkuyu da hi\u00e7 konu\u015fmuyoruz. Bu \u015fartlar alt\u0131ndaki sa\u011fl\u0131k uygulay\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n do\u011fumhanelerdeki davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 da konu\u015fmal\u0131y\u0131z. Bu haliyle do\u011fumhaneleri d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmemiz gerekti\u011fi fikrinde ortakla\u015fabiliriz ve yeni bir yola i\u015faret edebiliriz.<\/p>\n\n\n\n

So\u011fuk, d\u00f6rt duvar aras\u0131nda, en a\u011fr\u0131l\u0131 anlardan birini sevdiklerinden izole bir \u015fekilde ya\u015famak da normal de\u011fil. Ya da bunun uygulay\u0131c\u0131s\u0131 olan sa\u011fl\u0131k emek\u00e7ilerinin \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fullar\u0131, \u00e7al\u0131\u015fma saatleri de normal de\u011fil, bunu da konu\u015fmal\u0131y\u0131z. A\u015f\u0131r\u0131 yo\u011fun \u00e7al\u0131\u015fma temposu, uzun \u00e7al\u0131\u015fma saatleri y\u00fcz\u00fcnden kad\u0131n do\u011fum klini\u011finde asistan hekim R\u00fcmeysa \u015een\u2019i de i\u015fte bu konuda konu\u015fmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in trafik kazas\u0131nda kaybetti\u011fimizi hat\u0131rlayal\u0131m<\/a>.\u00a0<\/p>\n\n\n\n

Yol uzun ve \u00e7etrefilli, biliyoruz. \u0130\u00e7erisinde birbirine ba\u011fl\u0131 ama ayn\u0131 zamanda kendince \u00f6zg\u00fcn riskler bar\u0131nd\u0131r\u0131yor fakat y\u00fcr\u00fcmemiz laz\u0131m. Konu\u015fmam\u0131z hayk\u0131rmam\u0131z, anlatmam\u0131z, bir araya gelip bizi kazan\u0131ma g\u00f6t\u00fcrecek ortak bir s\u00f6ylemde bulu\u015fmam\u0131z laz\u0131m.<\/p>\n\n\n\n

Bedenlerimiz bizim!<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Hayatlar\u0131m\u0131z bizim!<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Patriyarkan\u0131n in\u015fa etti\u011fi her kuruma ve yap\u0131ya yeniden feminist bir bak\u0131\u015fla bakmal\u0131 ve yeniden kurmal\u0131y\u0131z, ancak o zaman ba\u015fka bir ya\u015fam\u0131n m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funu g\u00f6rebilir ve bu ya\u015fam\u0131 kazanma ihtimalimizi artt\u0131rabiliriz.<\/p>\n\n\n

  1. \u00a0https:\/\/sdplatform.com\/medikalizasyon-tibbilestirme-asiri-teshis-tedavi-ve-kiskirtilmis-saglik-talebi\/ \u21a9\ufe0e<\/a><\/li><\/ol>\n\n\n

    <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Y\u0131llar ve y\u00fczy\u0131llar devirdik ve ba\u015fkaca bir devinimin i\u00e7inde yol al\u0131yoruz ama h\u00e2l\u00e2 bir grup erkek ve erkek akl\u0131 kad\u0131nlarla ilgili konu\u015fuyor, yarg\u0131l\u0131yor, kanaat getiriyor ve karar al\u0131yor. Birer birer ve hep birlikte soruyoruz: Siz kimsiniz? Bu ne c\u00fcret! \u015eu soruyu tekrar tekrar sorarak devam edece\u011fiz: Herhangi bir erkek, ebeveyn olmak istedi\u011finde bu onun hayat\u0131n\u0131…<\/p>","protected":false},"author":5,"featured_media":7295,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_coblocks_attr":"","_coblocks_dimensions":"","_coblocks_responsive_height":"","_coblocks_accordion_ie_support":"","_eb_attr":"","inline_featured_image":false,"footnotes":"[{\"content\":\"\u00a0https:\/\/sdplatform.com\/medikalizasyon-tibbilestirme-asiri-teshis-tedavi-ve-kiskirtilmis-saglik-talebi\/\",\"id\":\"b6e9558d-732e-4b32-a723-844afce48dd3\"}]"},"categories":[100,545],"tags":[1393,1405,1433],"ppma_author":[1322],"class_list":["post-7293","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bedenimiz","category-saglik","tag-dogum","tag-sezaryen","tag-vajinal-dogum","author-sibel-orkmez"],"authors":[{"term_id":1322,"user_id":59,"is_guest":0,"slug":null,"display_name":"Sibel \u00d6rkmez","avatar_url":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/wp-content\/litespeed\/avatar\/5e282295dfc6de2ebe8ca0a19f5cd397.jpg?ver=1784369366","author_category":"","first_name":"","last_name":"","user_url":"","job_title":"","description":""}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7293","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7293"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7293\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7295"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7293"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7293"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7293"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=7293"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}