{"id":2409,"date":"2020-04-29T18:41:07","date_gmt":"2020-04-29T15:41:07","guid":{"rendered":"http:\/\/mordayanisma.org\/?p=2409"},"modified":"2025-01-26T18:21:30","modified_gmt":"2025-01-26T15:21:30","slug":"neoliberal-donemde-toplumsal-cinsiyete-dayali-siddeti-aciklamak-tithi-bhattacharya","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/2020\/04\/29\/neoliberal-donemde-toplumsal-cinsiyete-dayali-siddeti-aciklamak-tithi-bhattacharya\/","title":{"rendered":"Neoliberal D\u00f6nemde Toplumsal Cinsiyete Dayal\u0131 \u015eiddeti A\u00e7\u0131klamak \u2013 Tithi Bhattacharya"},"content":{"rendered":"\n

El Yazmalar\u0131\u2019n\u0131n notu:\u00a0Herkesin malumu olan ve y\u0131llard\u0131r s\u00fcren, kabaca s\u0131n\u0131f ve cinsiyet kimli\u011fi aras\u0131nda bir \u00e7at\u0131\u015fmay\u0131 merkeze koyan tart\u0131\u015fmalara bir katk\u0131 olmas\u0131na ve meselenin s\u0131k\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 yerden \u00e7\u0131kar\u0131larak yeni boyutlar\u0131yla tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131na katk\u0131 yapmay\u0131 murat ederek bu yaz\u0131y\u0131 siz de\u011ferli okurlar\u0131n ilgisine sunuyoruz. International Socialist Review\u2019de Tithi Bhattacharya\u2019n\u0131n kaleme ald\u0131\u011f\u0131 bu yaz\u0131y\u0131 \u0130rem Kay\u0131k\u00e7\u0131\u2019n\u0131n \u00f6zverili \u00e7evirisiyle sizlerle bulu\u015fturuyoru<\/strong><\/em><\/p>\n

\n

Toplumsal yeniden \u00fcretim teorisi, k\u0131smen ev i\u00e7i hizmetlerin tedarikinin tarihsel materyalist bir ifadesi veya kad\u0131nlar\u0131n ve erkeklerin, bir sonraki i\u015f g\u00fcn\u00fcn\u00fc kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in hem maddi hem de ruhsal olarak ya\u015fam ara\u00e7lar\u0131n\u0131 nas\u0131l temin edip bunlara nas\u0131l eri\u015febildiklerinin bir ifadesidir.<\/strong><\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

Hadi bir g\u00f6r\u00fcnt\u00fc ile ba\u015flayal\u0131m: Pahal\u0131 bir Manhattan otelinin koridorlar\u0131nda, d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretle \u00e7al\u0131\u015fan bir siyah\u00ee kad\u0131n s\u0131\u011f\u0131nmac\u0131n\u0131n pe\u015finden, onu seks yapmaya zorlamak i\u00e7in ko\u015fan \u00e7\u0131plak beyaz bir adam. \u0130\u015fte bu adam, o zamanki Uluslararas\u0131 Para Fonu (IMF) ba\u015fkan\u0131, Frans\u0131z politikac\u0131 Dominique Strauss-Kahn; kad\u0131n ise, otuz \u00fc\u00e7 ya\u015f\u0131ndaki Nafissatou Diallo, Strauss-Kahn\u2019\u0131n otelinde temizlik\u00e7i olmakla birlikte vatanda\u015f\u0131 oldu\u011fu Fransa\u2019n\u0131n eski bir s\u00f6m\u00fcrgesi Gine\u2019den Amerika Birle\u015fik Devletleri\u2019ne s\u0131\u011f\u0131nma talep etmi\u015f biri.<\/p>\n\n\n\n

IMF ba\u015fkan\u0131na y\u00f6neltilen b\u00fct\u00fcn tecav\u00fcz ve sald\u0131r\u0131 su\u00e7lamalar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesine ra\u011fmen, Strauss-Kahn istifa etmek ve Bayan Diallo\u2019ya y\u00fckl\u00fc bir para cezas\u0131 gibi baz\u0131 a\u011f\u0131r bedeller \u00f6demek zorunda kald\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Adalet yerini buldu mu peki?<\/p>\n\n\n\n

Cevap, t\u00fcm devrimci Marksistlerin ilgisini \u00e7ekmelidir. Bunun nedeni, bu iki fig\u00fcr aras\u0131nda ger\u00e7ek bir m\u00fclks\u00fczle\u015ftirme haritas\u0131n\u0131n uzanmas\u0131d\u0131r ve bu makalenin amac\u0131 bu haritan\u0131n ana hatlar\u0131n\u0131 belirtmektir. [1]<\/p>\n\n\n\n

Bu g\u00f6r\u00fcnt\u00fc \u00e7a\u011f\u0131m\u0131z\u0131n bir simgesi olarak kabul edilmelidir. G\u00f6r\u00fcnt\u00fcn\u00fcn birey ve toplum aras\u0131ndaki ayr\u0131m\u0131n ortadan kalkt\u0131\u011f\u0131 ve bireylerin \u2013 \u00e7\u0131plak varl\u0131kl\u0131 beyaz adam ve Siyah\u00ee, d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretle \u00e7al\u0131\u015fan kad\u0131n \u2013 toplumun a\u00e7\u0131k somut halleri olarak ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 an\u0131 yakalamas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan simgeseldir.<\/p>\n\n\n\n

Tabii ki Strauss-Kahn\u2018\u0131n Diallo\u2019ya sald\u0131ran resminin temsili g\u00fcc\u00fc, IMF gibi uluslararas\u0131 finans kurumlar\u0131n\u0131n Gine gibi k\u00fcresel G\u00fcney \u00fclkeleri \u00fczerinde sahip olduklar\u0131 ger\u00e7ek g\u00fc\u00e7te yat\u0131yor. 1980\u2019lerden itibaren ulusal ekonomilerdeki Keynesyen h\u00e2kimiyet, yeni bir sermaye birikim tarz\u0131n\u0131n lehine sistematik olarak tasfiye edildi. Geriye d\u00f6n\u00fcp bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda tam olarak neoliberalizme ad\u0131n\u0131 veren bu yeni d\u00f6nem, Nancy Fraser\u2019\u0131n deyi\u015fiyle \u201c\u2026 \u2018Pazarlar\u0131 ehlile\u015ftirmek i\u00e7in politikay\u0131 kullanmay\u0131\u2019 hedefleyen \u00f6nceki form\u00fcl\u00fc\u201d tersine \u00e7evirdi ve \u201cpolitikay\u0131 ehlile\u015ftirmek i\u00e7in pazarlar\u0131 kullanmay\u0131\u201d hedefleyen yeni bir politika s\u00fcrecini ba\u015flatt\u0131. [2] Diallo\u2019nun \u00fclkesi Gine gibi \u00fclkelerde bu durum, IMF ve D\u00fcnya Bankas\u0131 gibi ulusal olmayan kurumlar\u0131n bu \u00fclkelerde \u201cbor\u00e7 topun a\u011fz\u0131ndayken\u201d Yap\u0131sal Uyum Programlar\u0131 (SAP) uygulatmas\u0131 halini ald\u0131. [3]<\/p>\n\n\n\n

Neoliberalizmi analiz ederken ana ak\u0131m yorumcular tart\u0131\u015fmay\u0131, \u00e7o\u011funlukla s\u0131radan insanlar\u0131n en az kontrol sahibi oldu\u011fu formel ekonominin belirli b\u00f6l\u00fcmlerinin tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 y\u00f6n\u00fcnde y\u00f6nlendirmeye meyillidirler. D\u00fcnyam\u0131z\u0131n 1980\u2019lerden beri nas\u0131l de\u011fi\u015fti\u011fini bu \u015fekilde anlamak, borsalar\u0131n nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 veya bir kredi temerr\u00fct takas i\u015fleminin nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini anlamakla s\u0131n\u0131rl\u0131 gibi g\u00f6r\u00fcnmektedir.<\/p>\n\n\n\n

Fakat Marksist devrimciler olarak bizler, kapitalizmi yaln\u0131zca ekonomik s\u00fcre\u00e7ler toplam\u0131 olarak de\u011fil, ayn\u0131 zamanda b\u00fct\u00fcnl\u00fckl\u00fc bir sosyoekonomik ili\u015fkiler sistemi olarak anl\u0131yoruz. Neoliberalizmi, sava\u015f sonras\u0131 d\u00f6nemde sermaye taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen, t\u00fcrevlerin al\u0131m sat\u0131m\u0131ndan daha yo\u011fun bir tarihe sahip ve daha kapsaml\u0131 sonu\u00e7lara ula\u015fan \u00f6zel bir strateji olarak g\u00f6r\u00fcyoruz.<\/p>\n\n\n\n

Neil Davidson\u2019un Uluslararas\u0131 Sosyalizm<\/em>\u2019deki son makalesi [4], neoliberalizm tarihinin gerek duyulan geni\u015fli\u011fini ve tarihsel karma\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koyuyor. Davidson\u2019un makalesi; 1970\u2019lerin ortalar\u0131ndan itibaren kapitalizmin karl\u0131l\u0131k krizine tepki olarak \u201c\u00f6nc\u00fc\u201d (\u0130ngiltere\u2019de Margaret Thatcher gibi) egemen s\u0131n\u0131f taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen \u201cpolitik-ekonomik\u201d bir strateji olarak neoliberalizmin in\u015fas\u0131na d\u00e2hil olan kapsaml\u0131 ve s\u0131kl\u0131kla \u00e7eli\u015fkili s\u00fcre\u00e7lerin ola\u011fan\u00fcst\u00fc a\u00e7\u0131klamas\u0131d\u0131r. Davidson, neoliberalizmin hem (a) 1973-1974 krizinden sonra kabul edilen yeni bir ekonomik sermaye birikimi stratejisi hem de (b) sermayenin birikmesine ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131 ve \u00f6rg\u00fctlerini par\u00e7alamas\u0131na olanak tan\u0131yan bir siyasi politikalar dizisi oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Davidson\u2019un k\u0131rk y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n s\u00fcredir haritas\u0131n\u0131 \u00e7izdi\u011fi \u015fey, d\u00fcnya genelinde se\u00e7ilen h\u00fck\u00fcmetlerin politikalar\u0131n\u0131n neoliberal \u00e7izgiler boyunca sermayenin yeniden yap\u0131lanmaya duydu\u011fu yeni ihtiya\u00e7lar ile her zaman \u00e7ak\u0131\u015fmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bulman\u0131n do\u011fal oldu\u011fudur. Bu nedenle sistemin, egemen s\u0131n\u0131f i\u00e7erisinde neoliberalizmin geli\u015fmesini sa\u011flamak i\u00e7in kendi ulusal ekonomileri i\u00e7erisindeki s\u0131n\u0131f sava\u015flar\u0131nda \u00f6nc\u00fcl\u00fck ederek ba\u015far\u0131l\u0131 olan siyasi \u00f6nc\u00fclere \u2013 Davidson bunlara \u201cLenin kar\u015f\u0131t[lar\u0131] burjuva\u201c diyor\u2013  ihtiyac\u0131 vard\u0131. Biraz zaman ve birka\u00e7 d\u00fczenleme gerektirse de neoliberalizm, ekonomik politika, politik strateji ve (dolay\u0131s\u0131yla) ideoloji olarak 1973-1974 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda hegemon oldu ve 2008\u2019de mali \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc meydana geldi.<\/p>\n\n\n\n

ABD\u2019de neoliberal d\u00fczen kurulduktan ve kontrol etti\u011fi ulus \u00f6tesi ekonomik kurumlara dayat\u0131ld\u0131ktan sonra, model birikmi\u015f bir g\u00fc\u00e7 elde etti: Geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kan, ABD ile rekabet etme ihtiyac\u0131, di\u011fer devletleri, ekonomilerine avantaj sa\u011flam\u0131\u015f gibi g\u00f6r\u00fcnen \u00f6rg\u00fctsel bi\u00e7imleri benimsemeye zorlad\u0131; K\u00fcresel G\u00fcney\u2019deki devletler kredi ve yard\u0131m alabilmek i\u00e7in neoliberal y\u00f6ntemlerle ekonomilerini yeniden yap\u0131land\u0131ran ko\u015fullar\u0131 kabul ettiler. [5]<\/p>\n\n\n\n

Davidson\u2019\u0131n a\u00e7\u0131klamas\u0131, k\u0131rk y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n k\u00fcresel tarihin ve politik ekonominin bilgece bir de\u011ferlendirmesidir. Davidson her ne kadar neoliberalizmin etkisi alt\u0131ndaki toplumsal cinsiyetin ak\u0131betini \u00f6zel olarak ele almasa da bu d\u00fczende sosyal hayat\u0131n bireyselle\u015fmesi \u00fczerine ciddiye al\u0131nmas\u0131 gereken bir tak\u0131m isabetli g\u00f6zlemler yapar. \u0130lk olarak, sosyal hizmetlerin nas\u0131l devlet taraf\u0131ndan terk edilmedi\u011fini ama \u201cyeniden yap\u0131land\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131\u201d, \u00f6yle ki \u00e7ocuklar\u0131n veya aile \u00fcyelerinin bak\u0131m\u0131n\u0131n \u201cgitgide artarak\u2026 Devletten aileye \u2014genel olarak ailenin kad\u0131n \u00fcyeleri anlam\u0131na gelir [di] \u2014 devlet kurumlar\u0131 taraf\u0131ndan daha sonra de\u011ferlendirmeye tabi tutulan \u201cgayr\u0131 resmi\u201d d\u00fczenlemelerle ge\u00e7ti\u011fine\u201d i\u015faret eder. Davidson, sosyolog Richard Wilkinson ve Kate Pickett\u2019\u0131 takip ederek, daha \u00f6nemli bir \u015fekilde makalenin amac\u0131 do\u011frultusunda bize \u015funu hat\u0131rlat\u0131yor: Neoliberalizm etkisi alt\u0131nda artan sosyal e\u015fitsizli\u011fin kasti olmayan sonucu, birle\u015ftirici sosyal ili\u015fkilerin fiili bir \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcyd\u00fc. \u201cDevletin sosyal uyumu azaltma veya \u015fiddeti, gen\u00e7 do\u011fumlar\u0131, obeziteyi, uyu\u015fturucu ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve di\u011fer her \u015feyi artt\u0131rma kast\u0131 olmasa da\u2026 Bunlar gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131ndaki de\u011fi\u015fikliklerin kasti olmayan sonu\u00e7lar\u0131yd\u0131.\u201d [6]<\/p>\n\n\n\n

Bu makale, bu anlay\u0131\u015f\u0131 daha da geli\u015ftirmeyi ama\u00e7lamaktad\u0131r. Neoliberal politikalar ve onun mevcut ideolojisi toplumsal cinsiyet ili\u015fkilerini nas\u0131l etkiledi? Toplumsal cinsiyete dayal\u0131 \u015fiddeti, \u2014genellikle egemen s\u0131n\u0131f\u0131n kas\u0131tl\u0131 ideoloji ve politikas\u0131ndan kaynakl\u0131\u2014sosyoekonomik s\u00fcre\u00e7lerin bir sonucu olarak anlayabilir miyiz? Davidson\u2019u takip ederek, neoliberal d\u00fczenin birli\u011fini mek\u00e2n\u0131n (ulus devletler) ve zaman\u0131n (1970\u2019lerden g\u00fcn\u00fcm\u00fcze) \u00f6tesinde par\u00e7alanm\u0131\u015f ve d\u00fczensiz olarak anlad\u0131\u011f\u0131m\u0131zdan dolay\u0131, toplumsal cinsiyet ili\u015fkilerinin ak\u0131betinin bu birle\u015fik fakat belirsiz gidi\u015fat\u0131 izledi\u011finin alt\u0131n\u0131 \u00e7izmek \u00f6nemlidir. Bu makalenin belirtti\u011fi \u015fey tam olarak belirli \u00fclkelerin veya politikalar\u0131n detayl\u0131 bir tarihsel a\u00e7\u0131klamas\u0131 de\u011fil, toplumsal cinsiyet ve politik ekonomi aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi anlamak i\u00e7in olu\u015fturulan bir \u00e7er\u00e7evenin genel hatlar\u0131d\u0131r. Konunun ana unsurlar\u0131 \u015funlard\u0131r:<\/p>\n\n\n\n

Birincisi<\/strong>, son k\u0131rk y\u0131lda neoliberalizm \u00e7o\u011fu \u00fclkede toplumsal cinsiyete dayal\u0131 su\u00e7larda belirgin bir art\u0131\u015f yaratt\u0131. 2008 mali krizi, h\u00e2lihaz\u0131rda ciddi bir sorun olan \u015feyi daha da \u015fiddetlendirdi. Bu art\u0131k \u201cher zamanki \u015feyler\u201d durumu de\u011fil ve sosyalistlerin bu problemle ele\u015ftirel olarak ilgilenmesi gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n

\u0130kincisi<\/strong>, Marksistler olarak, mevcut \u015fiddetin kuvvetlendirilmesinin etkilerini tan\u0131mlamam\u0131z bizim i\u00e7in yeterli de\u011fildir, buna bir de a\u00e7\u0131klama getirmemiz gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n

\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc<\/strong>, bir krizle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya olan kapitalizm birbiriyle ili\u015fkili iki yoldan \u00e7\u00f6z\u00fcm aramaktad\u0131r: (a) Kemer s\u0131kma d\u00fcrt\u00fcs\u00fcnde a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi \u00fcretimi yeniden yap\u0131land\u0131rma giri\u015fimi yoluyla ve (b) toplumsal cinsiyet kimliklerini yeniden olu\u015fturma ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 ailesini ilgilendiren baz\u0131 ideolojileri yeniden tedav\u00fcle sokma \u00e7abalar\u0131nda a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi toplumsal yeniden \u00fcretimi tekrar d\u00fczenleyerek.<\/p>\n\n\n\n

Kapitalist yeniden yap\u0131land\u0131rmadaki bu e\u015f zamanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve birli\u011fi anlamak i\u00e7in, toplumsal yeniden \u00fcretim teorisinin analitik \u00e7er\u00e7evesiyle en iyi \u015fekilde ele al\u0131nan kad\u0131nlara y\u00f6nelik bask\u0131n\u0131n, Marksist analizini tekrar g\u00f6zden ge\u00e7irmemiz gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n

\u00c7er\u00e7eve Olarak Toplumsal Yeniden \u00dcretim<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Toplumsal yeniden \u00fcretim Marksist politik ekonominin \u201cmal ve hizmet \u00fcretimi ile hayat\u0131n yeniden \u00fcretiminin nas\u0131l tek bir b\u00fct\u00fcnle\u015fik s\u00fcrecin par\u00e7as\u0131\u201d oldu\u011funu g\u00f6steren ana kavramlardan bir tanesidir. [7]<\/p>\n\n\n\n

Marx\u2019a g\u00f6re, insan eme\u011fi, kapitalizmdeki her de\u011ferin kayna\u011f\u0131d\u0131r. Lise Vogel, Marx\u2019\u0131 takip ederek, emek g\u00fcc\u00fcn\u00fc \u201cbir insan taraf\u0131ndan ta\u015f\u0131nan ve ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131n\u0131n bedensel ve sosyal varl\u0131\u011f\u0131ndan ay\u0131rt edilebilir bir kapasite\u201d [8] olarak tan\u0131mlamaktad\u0131r. S\u0131n\u0131fl\u0131 toplumlarda egemen s\u0131n\u0131f, kendi \u00e7\u0131karlar\u0131 i\u00e7in emek g\u00fcc\u00fcn\u00fcn kullan\u0131m de\u011ferleri yaratma yetene\u011finden faydalanabilir. Ayn\u0131 zamanda, emek g\u00fcc\u00fcn\u00fcn ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131s\u0131 insanlar, hastalan\u0131rlar veya yaralan\u0131rlar, ya\u015flan\u0131rlar ve sonunda \u00f6l\u00fcrler ve yerlerine ba\u015fkalar\u0131n\u0131n ge\u00e7mesi gerekir. Bu nedenle, emek g\u00fcc\u00fcn\u00fcn yeniden \u00fcretilmesi, g\u00fcnl\u00fck ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131 ve zaman i\u00e7inde yerlerine ba\u015fkalar\u0131n\u0131n ge\u00e7mesi gibi baz\u0131 s\u00fcre\u00e7ler gereklidir.<\/p>\n\n\n\n

Marx, emek g\u00fcc\u00fcn\u00fcn yeniden \u00fcretimini toplumsal yeniden \u00fcretim i\u00e7in kritik olarak g\u00f6rmesine ra\u011fmen, bu t\u00fcr yeniden \u00fcretimin kesin olarak ne gerektirdi\u011fine dair tam bir a\u00e7\u0131klama yapmad\u0131. Vogel, s\u0131n\u0131fl\u0131 toplumlarda emek g\u00fcc\u00fcn\u00fcn yeniden \u00fcretilmesini i\u00e7eren \u00fc\u00e7 \u00e7e\u015fit y\u00f6ntem \u00f6nermektedir: (a) do\u011frudan \u00fcreticileri yeniden canland\u0131ran ve i\u015fe geri d\u00f6nmelerine izin veren \u00e7e\u015fitli g\u00fcnl\u00fck faaliyetler; (b) alt s\u0131n\u0131f\u0131n \u00e7al\u0131\u015fmayan \u00fcyelerine (\u00e7ocuklar, ya\u015fl\u0131lar, acezeler veya ba\u015fka nedenlerle i\u015fg\u00fcc\u00fcn\u00fcn bir par\u00e7as\u0131 olmayan insanlar) y\u00f6nelik benzer faaliyetler; ve (c) art\u0131k herhangi bir sebeple \u00e7al\u0131\u015fmayan alt s\u0131n\u0131f \u00fcyelerinin yerini dolduran faaliyetler.<\/p>\n\n\n\n

O zaman, toplumsal yeniden \u00fcretim teorisi, sistemin belli ba\u015fl\u0131 \u00f6zelliklerini anlamak i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemlidir.<\/p>\n\n\n\n

1) Tamamen sosyoekonomik birlik:<\/strong> Herhangi bir kapitalist toplumda \u00e7o\u011funlu\u011fun, kendilerini ve hane halk\u0131n\u0131 korumak i\u00e7in \u00fccretli emek ve \u00fccretsiz ev eme\u011finin birle\u015fimi yoluyla var oldu\u011fu kesinlikle do\u011frudur. Her iki emek t\u00fcr\u00fcn\u00fc de ayn\u0131 s\u00fcrecin bir par\u00e7as\u0131 olarak anlamak \u00e7ok \u00f6nemlidir.<\/p>\n\n\n\n

2) Sermaye birikimi ve toplumsal yeniden \u00fcretim aras\u0131ndaki <\/strong>\u00e7<\/strong>eli\u015fki:<\/strong> Kapitalizmin toplumsal yeniden \u00fcretim \u00fczerindeki etkisi kesin de\u011fildir. Asl\u0131nda, toplumsal yeniden \u00fcretim, \u00fcretimin temel unsurunu yani insanlar\u0131 yaratabilir. Ancak, ya\u015fam\u0131n yeniden \u00fcretilmesine ili\u015fkin ger\u00e7ek uygulamalar, \u00fcretim ile gerilim i\u00e7erisinde geli\u015fir ve ortaya \u00e7\u0131kar. Kapitalistler i\u015f\u00e7iden m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca fazla i\u015f sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. Fakat bunun kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda i\u015f\u00e7i, kendisini bireysel olarak ve ku\u015faksal olarak ba\u015fka bir g\u00fcn i\u00e7in yeniden \u00fcretmesine izin verecek malzeme kadar \u00fccret ve fayda elde etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

3) <\/strong>Patronlar\u0131n toplumsal yeniden \u00fcretime ilgileri var:<\/strong>  Toplumsal yeniden \u00fcretim sadece kad\u0131n\u0131n \u00e7al\u0131\u015fan kocas\u0131n\u0131n her sabah yeniden i\u015fe gidebilmesi i\u00e7in temizlik ve yemek yapmas\u0131 olarak anla\u015f\u0131lmamal\u0131d\u0131r. \u0130\u015fverene, i\u015f\u00e7inin toplumsal olarak nas\u0131l ve ne dereceye kadar yeniden \u00fcretildi\u011fi gibi belirli \u015feylerde yat\u0131r\u0131m yap\u0131l\u0131r. Bu ba\u011flamda, s\u00f6z konusu sadece yiyecek, giyecek ve sermayenin kap\u0131s\u0131nda sabah haz\u0131r olma durumu de\u011fil, ayn\u0131 zamanda e\u011fitimden, \u201cdil yeteneklerine\u2026genel sa\u011fl\u0131\u011fa\u201d hatta mevcut i\u015f g\u00fcc\u00fcn\u00fcn kalitesini belirleyen \u201ci\u015fe yatk\u0131nl\u0131klar\u201da kadar her \u015feydir. [9] Her k\u00fclt\u00fcrel yeterlik yine tarihi \u00f6zg\u00fcll\u00fcklerine g\u00f6re belirlenir ve her iki taraf\u0131n m\u00fczakeresine a\u00e7\u0131kt\u0131r. \u0130\u015f yasalar\u0131, toplum sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve e\u011fitimi ile ilgili politikalar, i\u015fsizlik i\u00e7in devlet deste\u011fi b\u00f6yle bir pazarl\u0131\u011f\u0131n \u00e7ok say\u0131da sonu\u00e7lar\u0131ndan ve yap\u0131c\u0131 taraflar\u0131ndan sadece birka\u00e7\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Bu nedenle, birbirine ge\u00e7mi\u015f \u00fc\u00e7 yolla ger\u00e7ekle\u015fen toplumsal yeniden \u00fcretim anlay\u0131\u015f\u0131m\u0131z\u0131 netle\u015ftirmemiz gerekiyor: (a) ailede hem<\/em> erkekler hem<\/em> de kad\u0131nlar taraf\u0131ndan gittik\u00e7e artan \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015ftirilen \u00fccretsiz emek (b) evde \u00f6denmemi\u015f eme\u011fin bir miktar hafifletilmesi i\u00e7in devlet taraf\u0131ndan bir sosyal maa\u015f bi\u00e7iminde sunulan hizmetler ve son olarak (c) pazar taraf\u0131ndan k\u00e2r i\u00e7in sat\u0131lan hizmetler\u2026<\/p>\n\n\n\n

Bireysel sorumluluk s\u00f6ylemi ile desteklenen neoliberal politikalar, devlet hizmetlerini y\u00fcr\u00fcrl\u00fckten kald\u0131rmaya ve toplumsal yeniden \u00fcretimi tamamen tek tek ailelere devretmeye ya da pazarda satmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131. Bir sistem olarak kapitalizmin, aile i\u00e7inde toplumsal yeniden \u00fcretimin kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z eme\u011finden ve ev d\u0131\u015f\u0131ndaki sosyal maa\u015flara yap\u0131lan s\u0131n\u0131rl\u0131 harcamadan faydaland\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmek \u00f6nemlidir. Sistem, \u201cbirikim s\u00fcrecini tehlikeye atmadan\u201d toplumsal yeniden \u00fcretimden tam olarak vazge\u00e7meyi g\u00f6ze alamaz, \u00e7\u00fcnk\u00fc toplumsal yeniden \u00fcretim, kapitalizmin en \u00e7ok ihtiya\u00e7 duydu\u011fu bir maddenin devam etmesini sa\u011flar: \u0130nsan eme\u011fi. [10] \u00dcretimin toplumsal yeniden \u00fcretim \u00fczerindeki bu \u00e7eli\u015fkili ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamak, toplumsal cinsiyete dayal\u0131 \u015fiddet de d\u00e2hil olmak \u00fczere toplumsal cinsiyet ili\u015fkilerinin politik ekonomisini anlaman\u0131n anahtar\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Ancak, toplumsal yeniden \u00fcretim teorisinin toplumsal cinsiyet ili\u015fkilerini nas\u0131l a\u00e7\u0131klayabildi\u011fini anlamadan \u00f6nce, son y\u0131llarda yap\u0131lan bu t\u00fcr bir ara\u015ft\u0131rmay\u0131 aciliyet meselesi yapan toplumsal cinsiyete dayal\u0131 \u015fiddetin derecesinin fark\u0131na varmal\u0131y\u0131z. D\u00fcnya Sa\u011fl\u0131k \u00d6rg\u00fct\u00fc taraf\u0131ndan 2013 y\u0131l\u0131nda yay\u0131nlanan kad\u0131nlara y\u00f6nelik \u015fiddetin ilk kapsaml\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, d\u00fcnya genelindeki kad\u0131nlar\u0131n \u00fc\u00e7te birinin hayatlar\u0131nda, yani y\u00fczde 35,6\u2019s\u0131n\u0131n, genellikle erkek bir partner taraf\u0131ndan fiziksel veya cinsel \u015fiddete maruz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011ferlendirmektedir. Kad\u0131nlara y\u00f6nelik \u015fiddetin en y\u00fcksek oran\u0131 Afrika\u2019da olup, t\u00fcm kad\u0131nlar\u0131n neredeyse yar\u0131s\u0131, y\u00fczde 45,6\u2019s\u0131 fiziksel veya cinsel \u015fiddete maruz kalmaktad\u0131r. D\u00fc\u015f\u00fck ve orta gelirli Avrupa\u2019da, oran y\u00fczde 27,2; ve y\u00fcksek gelirli \u00fclkelerdeki kad\u0131nlar\u0131n \u00fc\u00e7te biri, y\u00fczde 32,7\u2019si ya\u015famlar\u0131n\u0131n bir a\u015famas\u0131nda \u015fiddete maruz kalmaktad\u0131r. [11]<\/p>\n\n\n\n

Yoksulluk ve cinsiyete dayal\u0131 \u015fiddet aras\u0131nda bir korelasyon vard\u0131r fakat b\u00f6yle bir ba\u011flant\u0131n\u0131n unsurlar\u0131 ger\u00e7ekten nelerdir?<\/p>\n\n\n\n

Bir\u00e7ok ki\u015fi bu ili\u015fkiyi ayd\u0131nlatmak i\u00e7in Marksist yabanc\u0131la\u015fma anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131 kulland\u0131. \u00d6rne\u011fin, tecav\u00fcz\u00fc a\u00e7\u0131klamak isteyen bir yazar \u015f\u00f6yle diyor:<\/p>\n\n\n\n

Tecav\u00fcz, erkeklerin \u201cdo\u011fal\u201d i\u00e7g\u00fcd\u00fclerinden ger\u00e7ekle\u015fmez. S\u0131n\u0131fl\u0131 toplumun cinselli\u011fi \u00e7arp\u0131tmas\u0131 ve insanlar\u0131 birbirlerine ve kendilerine yabanc\u0131la\u015ft\u0131rmas\u0131ndan kaynaklanmaktad\u0131r\u2026 Kendimize ve birbirimize yabanc\u0131la\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yoruz. Tecav\u00fcz ve cinsel \u015fiddet, bu yabanc\u0131la\u015fman\u0131n ald\u0131\u011f\u0131 en u\u00e7 bi\u00e7imlerden baz\u0131lar\u0131d\u0131r. [12]<\/em><\/p>\n\n\n\n

Cinsiyet, cinsellik ve toplumsal cinsiyet ifadelerinin t\u00fcm\u00fcn\u00fcn kapitalizmde yabanc\u0131la\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ink\u00e2r edilemez. Bununla birlikte Marx, yabanc\u0131la\u015fmay\u0131 \u2013 belirli d\u00f6nemlerde artabilen veya azalabilen  \u2013 bireysel ya da ko\u015fullu memnuniyetsizlik ve hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131 olarak de\u011fil, ancak y\u00f6netici s\u0131n\u0131f d\u00e2hil s\u0131n\u0131fl\u0131 toplumdaki herkesi etkileyen bir ko\u015ful olarak anlamaktad\u0131r. Ayr\u0131ca a\u00e7\u0131klay\u0131c\u0131 bir ara\u00e7 olarak yabanc\u0131la\u015fman\u0131n kendisi, neden tecav\u00fczlerin ve cinsel \u015fiddet vakalar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funun kad\u0131nlar taraf\u0131ndan de\u011fil de erkekler taraf\u0131ndan i\u015flendi\u011fini tam olarak a\u00e7\u0131klamamaktad\u0131r. Ba\u015fka bir deyi\u015fle, Marksistler taraf\u0131ndan anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi yabanc\u0131la\u015fma, kapitalizmde yayg\u0131n bir durum iken, cinsel \u015fiddet daha \u00e7ok spesifik bir olgudur. Herkes kapitalizmde her zaman yabanc\u0131la\u015fm\u0131\u015f olsa da g\u00fcnl\u00fck olarak cinsel \u015fiddete maruz kalmamaktad\u0131r. [13]<\/p>\n\n\n\n

Yabanc\u0131la\u015fma kavram\u0131 ile ba\u015flamak yerine, toplumsal cinsiyete dayal\u0131 \u015fiddet olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n ko\u015fullar\u0131n\u0131<\/em> \u00fcretebilecek olan birbiriyle etkile\u015fen bir\u00e7ok fakt\u00f6r\u00fc g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne sererek ba\u015flamam\u0131z\u0131 \u00f6neririm. Fakat aile i\u00e7indeki toplumsal cinsiyeti ve ili\u015fkileri etkileyen bu fakt\u00f6rler, formel ekonominin alan\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda kalan toplumsal ya\u015fam\u0131n \u201c\u00f6zel alan\u0131\u201d ile s\u0131n\u0131rl\u0131 de\u011fildir. Asl\u0131nda neoliberalizm alt\u0131ndaki toplumsal yeniden \u00fcretimin kaderi, di\u011ferleri aras\u0131nda, \u00fcretim dinami\u011finin (formel ekonomi), toplumsal yeniden \u00fcretim s\u00fcre\u00e7lerini (\u201c\u00f6zel alan\u201d) bozma kapasitesine ve bunun tersine sahip oldu\u011funu g\u00f6stermektedir.<\/p>\n\n\n\n

Toplumsal yeniden \u00fcretim teorisi, k\u0131smen ev i\u00e7i hizmetlerin tedarikinin tarihsel materyalist bir ifadesi veya kad\u0131nlar\u0131n ve erkeklerin, bir sonraki i\u015f g\u00fcn\u00fcn\u00fc kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in hem maddi hem de ruhsal olarak ya\u015fam ara\u00e7lar\u0131n\u0131 nas\u0131l temin edip bunlara nas\u0131l eri\u015febildiklerinin bir ifadesidir.<\/p>\n\n\n\n

Bu ara\u00e7lar, tarihsel olarak belirlenir ve genel bir geli\u015fim \/ altyap\u0131 d\u00fczeyi gibi bir toplumun kendine \u00f6zg\u00fc belirli ko\u015fullar\u0131na dayan\u0131r ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n ya\u015fam standard\u0131 sermayeden zorla elde edilmi\u015ftir. Baz\u0131 toplumlarda, ekmek veya pirin\u00e7 fiyatlar\u0131ndaki art\u0131\u015f i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 ailesini krize sokabilirken, baz\u0131lar\u0131nda kriz an\u0131 temel toplumsal hizmetlerin \u00f6zelle\u015ftirilmesiyle gelebilir.<\/p>\n\n\n\n

Kad\u0131nlar evde \u00e7ok miktarda ev i\u00e7i hizmetlerin tedarikini s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in, bu tedarikin dinamikleri i\u00e7erisinde meydana gelen de\u011fi\u015fiklikler ve ayr\u0131ca bu tedarikin ne dereceye kadar \u201cg\u00fcvenli\u201d alanlar\u0131n kapsam\u0131 i\u00e7inde ger\u00e7ekle\u015fip ger\u00e7ekle\u015fmeyece\u011fi de toplumsal cinsiyet ili\u015fkilerinin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 belirlemektedir.<\/p>\n\n\n\n

Ev \u0130<\/strong>\u00e7<\/strong>i Hizmetlerin Tedariki Nelerden Olu\u015fur?<\/h3>\n\n\n\n

\u0130nsanlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu i\u00e7in ev i\u00e7i hizmetlerin tedarikinin temel unsurlar\u0131ndan baz\u0131lar\u0131 nelerdir? Yiyecek ve bar\u0131nma, yeniden \u00fcretimin ger\u00e7ekle\u015fmesi i\u00e7in iki temel ko\u015fuldur \u2013 ve bunlar\u0131 takiben; sa\u011fl\u0131k, e\u011fitim, \u00e7ocuk bak\u0131m\u0131, emekli maa\u015f\u0131 ve toplu ta\u015f\u0131ma gibi insan ya\u015fam\u0131n\u0131 ve sayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 korumak i\u00e7in gerekli di\u011fer toplumsal hizmetler gelir.<\/p>\n\n\n\n

Bar\u0131nma veya ev \u2013 t\u0131pk\u0131 aile gibi \u2013 kapitalizmde iki z\u0131t g\u00f6stergede \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Bir taraftan ev, kamuoyunun \u015fiddeti ve belirsizli\u011fine k\u0131yasla \u00e7o\u011fumuz i\u00e7in daha g\u00fcvenli bir yer gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Ger\u00e7ek insan sevgisi ve dayan\u0131\u015fma ili\u015fkileri, bir evin d\u00f6rt duvar\u0131 i\u00e7inde k\u0131saca yakalanan bir \u00e7ocu\u011fun kahkahas\u0131nda veya bir \u00e7ift aras\u0131nda payla\u015f\u0131lan bir \u00f6p\u00fcc\u00fckte geli\u015febilir. Ancak, kamu denetiminden korunan ev, ki\u015fisel \u015fiddetin ve utan\u00e7 verici s\u0131rlar\u0131n bir tiyatrosu da olabilir. Morarm\u0131\u015f \u00e7\u00fcr\u00fckleri bir atk\u0131yla gizlemeye \u00e7al\u0131\u015fan bir kad\u0131n\u0131 bizzat g\u00f6ren ya da \u201csevgi dolu\u201d bir amca hakk\u0131ndaki konu\u015fma \u00fczerine tek kelime bile etmeyen bir \u00e7ocuk g\u00f6rm\u00fc\u015f olanlar, bu t\u00fcr korkular\u0131n boyutunu bilir. Bununla birlikte, bir kurum olarak ailenin ruhsal dinamikleri t\u00fckenirken, ev yine de daha zalim ve daha maddi anlamda bir bar\u0131nak g\u00f6revi g\u00f6r\u00fcr. Kelimenin tam anlam\u0131yla, i\u015f\u00e7inin ertesi g\u00fcnk\u00fc i\u015finden \u00f6nce dinlenmesini sa\u011flayan fiziksel bar\u0131nakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

\u015eu halde, 2008 sonras\u0131 K\u00fcresel Kuzey\u2019de ipotek bor\u00e7lar\u0131 ve hacizleri ile ba\u011flant\u0131l\u0131 ekonomik stresin aile i\u00e7i \u015fiddetin artmas\u0131na \u00f6nemli bir katk\u0131da bulunmas\u0131 ya da toplumsal yeniden \u00fcretim dilinde, \u00e7al\u0131\u015fan bedenin yeniden \u00fcretimini sa\u011flayan temel unsurlardan biri, g\u00fcvenli bar\u0131nak yoklu\u011funun sebep olmas\u0131 \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n

Amerika Birle\u015fik Devletleri\u2019nde, N\u00fcfus Say\u0131m\u0131 ve Aileler ve Hane Halk\u0131 Ulusal Anketi\u2019nden elde edilen veriler, genel olarak kad\u0131nlar\u0131n ve \u00f6zellikle Afrikan-Amerikan kad\u0131nlar\u0131n, hem y\u0131k\u0131c\u0131 kredilerden hem de ipotekli mal\u0131n haczinden ve tahliyelerden kaynaklanan aile i\u00e7i \u015fiddetin ma\u011fduru olma riskini ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131n\u0131 kesin olarak kan\u0131tlam\u0131\u015ft\u0131r. Aile \u0130\u00e7i \u015eiddeti Ulusal Ara\u015ft\u0131rma Merkezi\u2019nden gelen ekonomik durgunluk ile ilgili bir rapor bu ba\u011flant\u0131y\u0131 \u00e7ok a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde ifade eder:<\/p>\n\n\n\n

\u0130stismarc\u0131 e\u015flerinden ayr\u0131lan kad\u0131nlar genellikle aile \u00fcyeleri veya arkada\u015flar\u0131yla birlikte kal\u0131yor\u2026 Aile \u00fcyeleri ve arkada\u015flar onlar\u0131 bar\u0131nd\u0131ramazlarsa, aile i\u00e7i \u015fiddete d\u00f6nebilir veya evsiz bar\u0131naklar\u0131na gidebilirler. Ara\u015ft\u0131rmalar, ev i\u00e7i \u015fiddet ma\u011fdurlar\u0131n\u0131n yakla\u015f\u0131k be\u015fte birinin, istismarc\u0131 e\u015flerini terk ettiklerinde, resmi olmayan (aile \/ arkada\u015flar) ve resmi (ev i\u00e7i \u015fiddet \/ evsiz bar\u0131naklar\u0131) konut yard\u0131m kaynaklar\u0131n\u0131 birle\u015ftirdi\u011fini g\u00f6stermektedir\u2026 Ancak ayn\u0131 ara\u015ft\u0131rma, ev i\u00e7i \u015fiddet ma\u011fdurlar\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7te birinden fazlas\u0131n\u0131n istismar eden ili\u015fkiyi sonland\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n bir sonucu olarak evsiz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 da g\u00f6steriyor\u2026 Bu oran, mevcut ekonomik gerileme nedeniyle y\u00fckselebilir\u2026 Ne yaz\u0131k ki ev i\u00e7i \u015fiddet ve evsiz bar\u0131naklar\u0131 da d\u00e2hil olmak \u00fczere hizmet veren kurulu\u015flar\u0131n zaten k\u0131s\u0131lm\u0131\u015f b\u00fct\u00e7eleri, tam da kad\u0131nlar onlara daha fazla ihtiya\u00e7 duyduklar\u0131 zaman kesiliyor. [14]<\/em><\/p>\n\n\n\n

2008\u2019de bar\u0131nmadaki \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f ile aile i\u00e7i \u015fiddet aras\u0131ndaki bu \u00f6rt\u00fc\u015fmeyi belgeleyen \u00e7ok say\u0131da hik\u00e2ye mevcut. \u00d6rne\u011fin, 2008\u2019de Oregon\u2019da ya\u015fl\u0131 bir \u00e7iftin evlerinin haczedilmesinin ard\u0131ndan intihar etmeleri var. [15] Kaliforniya\u2019daki Los Angeles\u2019te bir zamanlar PricewaterhouseCoopers ve Sony Pictures \u00e7al\u0131\u015fan ve i\u015fsiz kalan bir adam silah\u0131 kendisine do\u011frultmadan \u00f6nce e\u015fini, \u00fc\u00e7 o\u011flunu ve kay\u0131n validesini \u00f6ld\u00fcrd\u00fc. Ekonomik olarak iflas etti\u011fini ve intihar etmeyi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc fakat sonunda daha \u201cnamuslu\u201d bir davran\u0131\u015f oldu\u011fu i\u00e7in ailesinin hepsini \u00f6ld\u00fcrmeye karar verdi\u011fini yazan bir intihar notu b\u0131rakt\u0131. [16]  \u201cNamuslu\u201d kelimesinin \u00f6nemli kullan\u0131m\u0131n\u0131 bir kenarda saklayal\u0131m, ona daha sonra tekrar d\u00f6nmek i\u00e7in sebebimiz olacak.<\/p>\n\n\n\n

\u015eimdi ise, kad\u0131nlar\u0131n eme\u011fini ve sorumlulu\u011funu i\u00e7eren ev ekonomisini olu\u015fturan g\u0131da, su ve di\u011fer \u00fcr\u00fcnlere bakal\u0131m. Bu ba\u011flamda, kad\u0131nlar\u0131n ev i\u00e7inde kullan\u0131m de\u011feri olan \u00fcr\u00fcnleri s\u0131kl\u0131kla \u00fcrettiklerini hat\u0131rlamak \u00f6nemlidir.1920\u2019lerin ba\u015flar\u0131nda K\u00fcresel Kuzey\u2019deki kad\u0131nlar i\u00e7in bu t\u00fcr mallar, elde dikilmi\u015f k\u0131yafetleri, dantelleri ve unlu mamulleri i\u00e7erirken, K\u00fcresel G\u00fcney\u2019de yap\u0131sal d\u00fczenlemeler ba\u015flamadan \u00f6nce, kad\u0131nlar aileleri i\u00e7in yak\u0131t ve i\u015flenmi\u015f tah\u0131llar \u00fcretirlerdi. Kad\u0131nlar meta \u00fcretim devresinin d\u0131\u015f\u0131na d\u00fc\u015ft\u00fckleri i\u00e7in, bu t\u00fcr eme\u011fin hem \u00fcr\u00fcn\u00fc hem de \u00fcreticisi kay\u0131tl\u0131 ekonomiye g\u00f6r\u00fcnmezdi. Kuzeyde, 1920\u2019lerden ve 1930\u2019lardan itibaren, elektrikli ev aletleri ve i\u015flenmi\u015f g\u0131da \u00fcretimindeki h\u0131zl\u0131 geni\u015fleme, resmi tamamen de\u011fi\u015ftirdi. Birincisi, beyaz orta s\u0131n\u0131f kad\u0131nlar ve ard\u0131ndan t\u00fcm kad\u0131nlar\u0131n meta ekonomisine kat\u0131l\u0131m\u0131 h\u0131zla artt\u0131.<\/p>\n\n\n\n

K\u00fcresel G\u00fcney\u2019de, ge\u00e7im ekonomisinin ve kad\u0131nlar\u0131n piyasaya tam kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ise daha sonra ve neoliberal politikalar\u0131n emriyle geldi. \u00d6rne\u011fin Bat\u0131 Afrika\u2019n\u0131n baz\u0131 b\u00f6lgelerinde, Hizmet Duyurusu Protokol\u00fc (SAP) anla\u015fmalar\u0131, h\u00fck\u00fcmetleri kamu su \u015firketlerine yapt\u0131klar\u0131 mali yard\u0131mlar\u0131 kesmeye zorlad\u0131. Bununla birlikte, su \u2013 yemek pi\u015firme, temizlik ve bak\u0131m i\u015flerinin temel malzemesi \u2013 kad\u0131n\u0131n sorumlulu\u011fundad\u0131r. Yani h\u00fck\u00fcmetin kesintiler nedeniyle su sa\u011flamad\u0131\u011f\u0131 yerlerde bu ihtiyac\u0131 kad\u0131nlar sa\u011fl\u0131yor. K\u0131rsal kesimlerde Senegalli kad\u0131nlar, aileye su getirmek i\u00e7in on kilometre (6,2 mil) y\u00fcr\u00fcyorlar.<\/p>\n\n\n\n

Yemek mevzusu i\u00e7in resim daha da i\u00e7 karart\u0131c\u0131. IMF\u2019nin g\u00fcney ekonomilerindeki en b\u00fcy\u00fck taleplerinden biri de para birimlerini deval\u00fce etmeleriydi. Deval\u00fcasyonun amac\u0131, ithal edilen mallar\u0131n fiyat\u0131n\u0131 y\u00fckseltmek ve b\u00f6ylece bu mallar\u0131n t\u00fcketimini azaltmakt\u0131. Tabii ki, g\u0131da, yak\u0131t ve ila\u00e7lar g\u00fcney \u00fclkeleri i\u00e7in ithal edilen mallar\u0131n b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131n\u0131 olu\u015fturuyor.<\/p>\n\n\n\n

\u00d6yleyse, kapitalizmde iki t\u00fcr s\u00fcre\u00e7 ev i\u00e7inde ger\u00e7ekle\u015fir. Ev i\u00e7i, bir yandan giderek daha ticari ve d\u00fc\u015fmanca bir d\u00fcnyada \u00f6zenli, ara\u00e7sal olmayan bir alan olmaya devam eder. \u00d6te yandan, fazlas\u0131yla cinsiyet\u00e7i beklentilerin alan\u0131d\u0131r da- i\u015fteki zorba bir vardiya sonunda, her ikisi de kad\u0131nlar taraf\u0131ndan \u201cyap\u0131lan\u201d s\u0131cak bir yemek ve bir yatak beklenir. Bu \u00e7eli\u015fki, kapitalizm tarihinin neredeyse b\u00fct\u00fcn d\u00f6nemleri i\u00e7in ge\u00e7erlidir. Ancak neoliberalizm ile ge\u00e7en k\u0131rk y\u0131lda, evin t\u00fcm ge\u00e7im kaynaklar\u0131 bo\u015falt\u0131ld\u0131 \u2013 arkadaki bah\u00e7ede sebze kalmad\u0131, yakacak odun toplamak i\u00e7in ortak alanlar yok oldu ve bah\u00e7edeki tek pirin\u00e7 de\u011firmeni Teksas\u2019tan gelen paketlenmi\u015f pirince \u00f6deme yapmak i\u00e7in sat\u0131ld\u0131. Yine de ev i\u00e7inde, \u00e7al\u0131\u015fan insan bedeni i\u00e7in maddi kaynak sa\u011flama ihtiyac\u0131, kad\u0131nlar\u0131n yiyecek, su ve bak\u0131m \u015feklindeki ihtiya\u00e7lar\u0131 sa\u011flamalar\u0131 gerekiyor gibi ideolojik beklenti ile ba\u011fl\u0131 olmaya devam etmektedir. Yiyecek ve bar\u0131nma i\u00e7in gereken ger\u00e7ek maddelere ihtiya\u00e7, kad\u0131nlar\u0131n ev i\u00e7inde bu ihtiya\u00e7lar\u0131 kar\u015f\u0131lamaktan sorumlu olduklar\u0131 gibi olduk\u00e7a ideolojik beklenti ile birle\u015fince, toplumsal cinsiyete dayal\u0131 \u015fiddet olas\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n ko\u015fullar\u0131n\u0131 sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

Ev \u0130<\/strong>\u00e7<\/strong>i Hizmetlerin Tedarikine Y<\/strong>\u00f6<\/strong>nelik Sald\u0131r\u0131lar<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

1980\u2019lerden itibaren k\u00fcresel kapitalizmin neoliberal yeniden yap\u0131lanmas\u0131, genel olarak toplumsal yeniden \u00fcretimin ve \u00f6zelde ev i\u00e7i hizmetlerin tedariki tarihinde \u00f6zel bir rol oynad\u0131. Neoliberal politikalar\u0131n \u00fcretim ve ticaret alan\u0131nda olduk\u00e7a etkili oldu\u011funu anlamak \u00f6nemli, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu politikalar ayn\u0131 zamanda toplumsal yeniden \u00fcretim i\u015fini sa\u011flama alan destekleri ortadan kald\u0131rd\u0131lar. Nas\u0131l ki d\u00fcnyan\u0131n \u00e7o\u011fu b\u00f6lgesindeki topraklar yeni ortaya \u00e7\u0131kan maden \u00e7\u0131karma end\u00fcstrileri i\u00e7in \u00e7\u0131plak b\u0131rak\u0131ld\u0131ysa, sa\u011fl\u0131k hizmetleri, e\u011fitim, toplum hizmetleri ve toplu ta\u015f\u0131maya kadar kamu altyap\u0131s\u0131 da benzer \u015fekilde h\u0131zl\u0131ca \u00e7\u0131plak b\u0131rak\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n

Bu, sermayeye nas\u0131l yard\u0131mc\u0131 oldu? Toplumsal yeniden \u00fcretim i\u00e7in kamu deste\u011finin ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131, i\u015f\u00e7ilerin \u00fcretim alan\u0131nda i\u015f\u00e7i olmaktan muaf tutuldu\u011fu anlam\u0131na gelmiyordu. Bunun yerine daha basit bir \u015fekilde, daha \u00f6nce halka a\u00e7\u0131k olan t\u00fcm deste\u011fin tek tek ailelere aktar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ya da \u00f6zelle\u015ftirildi\u011fi ve b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fun ula\u015famayaca\u011f\u0131 kadar fiyatland\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na geliyordu. Altyap\u0131s\u0131 kamu paras\u0131 ile in\u015fa edilmi\u015f olan halka a\u00e7\u0131k parklar, \u015firketlerden taze nakit para aktar\u0131m\u0131 ald\u0131 ve kap\u0131lar\u0131n\u0131 i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 \u00e7ocuklar\u0131na kapatt\u0131. H\u00e2l\u00e2 havuzlar, okul sonras\u0131 programlar ve nezih sa\u011fl\u0131k hizmetleri vard\u0131, ancak yaln\u0131zca bunlar\u0131 kar\u015f\u0131layabilenler i\u00e7indi. \u201cG\u0131yaben ve<\/em> bile bile, aileler, \u00f6zellikle ailedeki kad\u0131nlar, kamusal alanda sa\u011flanmayan ve ki\u015fisel olarak uygun maa\u015fl\u0131 olmayan i\u015fleri ald\u0131.\u201d [17] Bu durum, t\u00fcm kad\u0131n ve erkek i\u015f\u00e7ileri i\u015fyerinde savunmas\u0131z ve sald\u0131r\u0131ya daha az diren\u00e7li hale getirdi.<\/p>\n\n\n\n

Neoliberal d\u00f6nem, 2008 k\u00fcresel mali krizinde doruk noktas\u0131na ula\u015fan iflas\u0131 ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131\u011f\u0131nda, k\u00fcresel i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n toplumsal yeniden \u00fcretimi zaten a\u011f\u0131r bir bask\u0131 alt\u0131ndayd\u0131.<\/p>\n\n\n\n

\u015eimdi, ekonomik krizin toplumsal cinsiyete dayal\u0131 \u015fiddette bir art\u0131\u015fa neden oldu\u011fu iyi bir \u015fekilde belgelenmi\u015f bir ger\u00e7ektir. \u0130ngiltere\u2019de aile i\u00e7i \u015fiddet 2010 y\u0131l\u0131nda y\u00fczde 35 artt\u0131. \u0130rlanda\u2019da 2008 y\u0131l\u0131nda ev i\u00e7i \u015fiddete maruz kalanlara y\u00f6nelik hizmetlere eri\u015fen kad\u0131nlar\u0131n say\u0131s\u0131nda 2007\u2019e k\u0131yasla y\u00fczde 21\u2019lik bir art\u0131\u015f vard\u0131 ve bu rakam 2007 oranlar\u0131na k\u0131yasla 2009\u2019da y\u00fczde 43 daha fazla artt\u0131. Amerika Birle\u015fik Devletleri\u2019nde, 2011 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan \u00f6zel bir ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re, \u00fclke \u00e7ap\u0131ndaki s\u0131\u011f\u0131naklar\u0131n y\u00fczde 80\u2019i, aile i\u00e7i \u015fiddet olaylar\u0131nda \u00fc\u00e7 y\u0131lda art arda art\u0131\u015f oldu\u011funu; bu davalar\u0131n y\u00fczde 73\u2019\u00fcn\u00fcn i\u015f kayb\u0131 da d\u00e2hil olmak \u00fczere \u201cekonomik sorunlara\u201d ba\u011fl\u0131 oldu\u011funu bildirdi. 2008 mali krizini kapitalist krizin bir \u00f6rne\u011fi olarak kullan\u0131yorum, ama unutmamak gerekir ki bu kriz ne ilk ne de son de\u011fil. Asl\u0131nda, sosyal bilimciler, 1930\u2019lar\u0131n Bat\u0131\u2019daki B\u00fcy\u00fck Buhran\u2019 \u0131n ara\u015ft\u0131rma \u00f6l\u00e7\u00fctlerini sonraki ekonomik krizlerde aile i\u00e7i ili\u015fkileri anlamak i\u00e7in d\u00fczenli olarak kulland\u0131lar. Bu artan \u015fiddet tablosu ev i\u00e7i hizmetlerin tedariki \u00e7er\u00e7evemize nas\u0131l uyuyor?<\/p>\n\n\n\n

Ev i\u00e7inde ailelerinin ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layamayan kad\u0131nlar, kelimenin tam anlam\u0131yla evden \u00e7\u0131k\u0131p sokakta yemek toplamaya zorland\u0131lar. Sivil toplum \u00f6rg\u00fctlerinin D\u00fcnya Bankas\u0131 i\u00e7in yapt\u0131klar\u0131 bir ara\u015ft\u0131rma, ekonomik kriz boyunca yoksul insanlar\u0131n \u201cson \u00e7are olarak kad\u0131nlar\u0131n ve \u00e7ocuklar\u0131n sokaklarda karton toplama gibi ge\u00e7im faaliyetlerine daha fazla kat\u0131lmaya ba\u015fvurduklar\u0131n\u0131\u201d belirtti. [18]<\/p>\n\n\n\n

Ekonomik kriz, sadece toplumsal yeniden \u00fcretim y\u00fck\u00fcn\u00fc a\u011f\u0131rla\u015ft\u0131rmakla kalmad\u0131, ayn\u0131 zamanda geni\u015f \u00e7apl\u0131 i\u015f kay\u0131plar\u0131 ve patronlar\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 \u00fccret kesintileri, kad\u0131nlar\u0131n ya birden fazla \u00fccretli i\u015f almak zorunda kalmalar\u0131 ya da mevcut i\u015flerinde daha k\u00f6t\u00fc ko\u015fullar\u0131 kabul etmeleri anlam\u0131na da geldi.<\/p>\n\n\n\n

Ancak, kad\u0131nlar daha uzun saatler boyunca \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131nda ve ailenin eve ekmek getireni, aile reisi olduklar\u0131nda bile, kamusal<\/em> alandaki kad\u0131n eme\u011fi, \u00f6zel<\/em> alanda yerine getirdikleri enformel \u00fccretsiz i\u015fin izini ta\u015f\u0131maya devam etti. Neoliberal yeniden yap\u0131lanma d\u00f6neminde altm\u0131\u015f be\u015f milyon i\u015fin yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve kad\u0131nlar\u0131n bu i\u015flerin y\u00fczde 60\u2019\u0131n\u0131 doldurdu\u011fu 1964 ile 1997 aras\u0131ndaki ABD \u00f6rne\u011fini ele alal\u0131m. Peki, bunlar nas\u0131l i\u015flerdi? Sosyolog Susan Thistle nas\u0131l olduklar\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle ifade ediyor:<\/p>\n\n\n\n

Kad\u0131nlar, hizmet sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretli alt kademesinin h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde yay\u0131lmas\u0131nda \u00f6nemli bir rol oynam\u0131\u015ft\u0131r ve bu \u015fekilde d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretli i\u015f\u00e7i y\u0131\u011f\u0131nlar\u0131n\u0131n artmas\u0131n\u0131 hem en h\u0131zl\u0131 \u015fekilde hem de en geni\u015f alanlarda sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r\u2026<\/em><\/p>\n\n\n\n

Ekonomistler uzun zamand\u0131r yeni b\u00f6lgelerin geli\u015fmesinin ve \u00fccretsiz i\u015f\u00e7ilerin \u00fccretli i\u015f\u00e7ilere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesinin b\u00fcy\u00fck k\u00e2rlar yaratabilece\u011fini ve bunun da \u015firketleri yurtd\u0131\u015f\u0131nda fabrikalar kurmaya y\u00f6nlendirebilece\u011fini farketmi\u015flerdi\u2026 ABD i\u00e7inde de benzer bir k\u00e2rl\u0131 s\u00fcre\u00e7 ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamal\u0131y\u0131z\u2026 Piyasa, bir\u00e7ok ev i\u015fini \u00fccret kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 mesleklere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrerek mutfaklara ve yatak odalar\u0131na ula\u015ft\u0131k\u00e7a, k\u00e2r getirme y\u00fczdesi b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde artt\u0131\u2026 [19]<\/em><\/p>\n\n\n\n

\u0130\u015f hukukuna g\u00f6re d\u00fczenlenmemi\u015f ve ondan muaf oldu\u011fu i\u00e7in enformel olarak adland\u0131r\u0131lan bu sekt\u00f6r\u00fcn ger\u00e7ek deh\u015feti, \u00f6zel alandaki ev i\u015fleri gibi, bitmek bilmemesi ve toplum i\u00e7inde makul i\u015f saatleri olarak kabul edilen saatlerin haricinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmas\u0131d\u0131r. Neoliberal Hindistan\u2019da en son ger\u00e7ekle\u015fen deh\u015fet verici iki tecav\u00fcz vakas\u0131, neoliberal politikalar ile kad\u0131nlara y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131 aras\u0131ndaki ba\u011flar\u0131 ortaya koymaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Yayg\u0131n bir yakla\u015f\u0131m olarak tecav\u00fcz ma\u011fdurlar\u0131n\u0131 \u201csu\u00e7lamak\u201d, tecav\u00fcz edenden ziyade kad\u0131n\u0131 ele\u015ftirel incelemeye maruz b\u0131rak\u0131r. Hindistan\u2019da, tecav\u00fcze u\u011frayan kad\u0131nlar \u201cgece ge\u00e7 saatte\u201d d\u0131\u015far\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131klar\u0131 i\u00e7in su\u00e7land\u0131lar ve s\u00fcr\u00fcp giden bu s\u00f6ylemler onlar\u0131n ac\u0131mas\u0131z kaderlerini hak ettiklerine inanmaya zorlad\u0131. 2012 y\u0131l\u0131nda Delhi\u2019de bir kad\u0131n\u0131n tecav\u00fcz edilip \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesi vakas\u0131nda su\u00e7lanan be\u015f erkekten \u00fc\u00e7\u00fcn\u00fcn savunma avukat\u0131 mahkemede \u201csayg\u0131n\u201d kad\u0131nlara tecav\u00fcz edilmedi\u011fini belirtti. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k, evli olmad\u0131\u011f\u0131 bir erkekle geceleyin d\u0131\u015far\u0131da oldu\u011fu i\u00e7in ma\u011fduru su\u00e7layan Manohar Lal Sharma mahkemeye yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, \u201csayg\u0131n bir bayana tek bir olay ya da tecav\u00fcz \u00f6rne\u011fi g\u00f6rmedim\u201d dedi. [20]<\/p>\n\n\n\n

Kamuoyunda geni\u015f anlamda yer bulan Delhi\u2019deki tecav\u00fcz vakalar\u0131 ma\u011fdurlar\u0131n\u0131n her ikisi de \u2014Aral\u0131k 2012\u2019de \u00f6ld\u00fcr\u00fclen kad\u0131n ve Dhaula Kuan\u2019da sald\u0131r\u0131ya u\u011frayan kad\u0131n \u2014-Bat\u0131l\u0131 \u015firketlerin ta\u015feron \u00e7a\u011fr\u0131 merkezlerinde \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordu. Bat\u0131da g\u00fcnd\u00fcz mesai saatlerine kar\u015f\u0131l\u0131k gelen ak\u015fam mesailerinde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131lar. \u0130\u015fg\u00fcc\u00fc piyasas\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fck maa\u015fl\u0131, g\u00fcvencesiz konumlar\u0131na bir de kad\u0131nlar i\u00e7in korkun\u00e7 bir devlet korumas\u0131 siciline sahip \u015fehrin sokaklar\u0131nda geceleri i\u015fe gidip gelme riski eklendi. Lesotho\u2019da kad\u0131nlar gece ge\u00e7 bir saatte haz\u0131r giyim fabrikalar\u0131ndan \u00e7\u0131karken tecav\u00fcze u\u011frad\u0131lar. Fakat Banglade\u015f\u2019teki haz\u0131r giyim \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 uzun saatler \u00e7al\u0131\u015f\u0131p sabah 2: 00\u2019de eve gelmenin \u201c\u00f6zellikle de \u2014 fazla mesai delillerini saklayan \u2014 i\u015fverenleri fabrikay\u0131 ak\u015fam 6\u2019da terk ettiklerini g\u00f6stermek i\u00e7in mesai kartlar\u0131n\u0131 i\u015faretledi\u011finde\u201d kocalar\u0131n\u0131n ve erkek akrabalar\u0131n\u0131n \u015f\u00fcphelenmelerine ve tehditlerine neden olaca\u011f\u0131n\u0131 bildirmi\u015flerdi. [21]<\/p>\n\n\n\n

Neoliberalizmin her zaman her yerde cariyesi haline gelen kad\u0131n cinselli\u011fi hakk\u0131ndaki yayg\u0131n endi\u015feyi nas\u0131l okumal\u0131y\u0131z? Bu bir anlamda, elbette, cinselli\u011fin yayg\u0131n \u015fekilde metala\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n sonucudur, ancak bu t\u00fcr endi\u015felerin, i\u015f disiplini ve \u015fiddetin daha derin mekanizmalar\u0131n\u0131n ifadesi oldu\u011funu ileri s\u00fcr\u00fcyorum.<\/p>\n\n\n\n

Disiplin ve Ceza Tiyatrolar\u0131 Olarak Serbest \u00dcretim B\u00f6lgeleri<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Neoliberalizmdeki i\u015f disiplini korkular\u0131n\u0131 tam olarak kavramak i\u00e7in bir an durup d\u00fc\u015f\u00fcnelim ve kapitalizmi birle\u015fik bir sosyoekonomik b\u00fct\u00fcn olarak ele alma konusundaki \u0131srar\u0131m\u0131z\u0131 hat\u0131rlayal\u0131m. Sermayenin stratejilerinin k\u00fcresel ve sistemik do\u011fas\u0131n\u0131 anlamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u00fcrece, onlara kar\u015f\u0131 direncimiz b\u00f6l\u00fck p\u00f6r\u00e7\u00fck ve eksik kalacakt\u0131r. Dolay\u0131s\u0131yla, sermayenin daha az bask\u0131n g\u00f6r\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc d\u00fcnyan\u0131n baz\u0131 b\u00f6lgelerinin, K\u00fcresel Kuzey\u2019in geli\u015fmi\u015f kapitalist ekonomilerine tabi tuttu\u011fumuz analiz endekslerinin ayn\u0131s\u0131yla incelenmesi gerekir. David McNally\u2019nin ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc gibi, \u201cgeleneksel kapitalist merkezin \u00fc\u00e7 ya da d\u00f6rt kat\u0131na \u00e7\u0131km\u0131\u015f olan b\u00fcy\u00fck Do\u011fu Asya ekonomilerinin neoliberal d\u00f6nemi boyunca ger\u00e7ekle\u015fen ola\u011fan\u00fcst\u00fc geni\u015flemesini g\u00f6rmezden gelirsek hik\u00e2yenin \u00e7o\u011funu ka\u00e7\u0131r\u0131r\u0131z\u201d. [22] Bu y\u00fczden, merkez \u00fclkeler d\u0131\u015f\u0131ndaki ekonomiler k\u00fcresel sermaye birikimi s\u00fcrecinde \u00f6nemli bir rol oynamaktad\u0131r. \u0130\u015fte bu nedenle, toplumsal cinsiyete dayal\u0131 hi\u00e7bir \u015fiddet ve i\u015f disiplini tan\u0131m\u0131, \u00e7o\u011fu zaman K\u00fcresel G\u00fcney\u2019de yer alan neoliberal d\u00fczenin benzersiz ve \u00f6zel bir \u00fcr\u00fcn\u00fc olan Serbest \u00dcretim B\u00f6lgeleri\u2019nin (S\u00dcB) ge\u00e7mi\u015fi olmadan tamam olmaz.<\/p>\n\n\n\n

Ucuz kad\u0131n eme\u011finin, bulundu\u011fu \u00fclkenin i\u015f kanunlar\u0131ndan ba\u011f\u0131ms\u0131z, \u00f6zel \u201cekonomik b\u00f6lgeler\u201d i\u00e7inde kullan\u0131lmas\u0131 ilk olarak G\u00fcney Kore\u2019de \u201cekonomik mucize\u201d s\u0131ras\u0131nda denendi. Ekonomist Alice Amsden, kad\u0131n ve erkek i\u015fg\u00fcc\u00fc aras\u0131ndaki \u00fccret fark\u0131n\u0131n G\u00fcney Kore\u2019nin ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n anahtar\u0131 oldu\u011funu savunuyor. [23] Bu b\u00f6lgeler, kapitalizmin etkisi alt\u0131ndaki evin hatlar\u0131n\u0131 ger\u00e7ekten deh\u015fet verici \u015fekilde taklit ediyor. Evler gibi \u00f6zel alan olan bu b\u00f6lgeler, toplumsal denetimden ve devlet denetiminden uzak, kad\u0131n eme\u011finin sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 ev i\u00e7i hizmetlerin tedarikine dair \u00f6\u011feleri (k\u0131yafetler, ayakkab\u0131lar, yiyecek \u00fcretimi, oyuncaklar) \u00fcretiyorlar ve a\u015f\u0131r\u0131 boyutlara varm\u0131\u015f \u015fiddetin gizli tiyatrolar\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Serbest \u00dcretim B\u00f6lgeleri\u2019nde (S\u00dcB) \u00e7al\u0131\u015fan kad\u0131nlar yayg\u0131n olarak s\u00f6zl\u00fc tacize, \u00fccretsiz fazla mesaiye, cinsel tacize, tecav\u00fcze ve fiziksel \u015fiddete maruz kalmaktad\u0131r.  Bu i\u015flere ba\u015fvuran kad\u0131nlar, hamilelik testlerini de i\u00e7eren sa\u011fl\u0131k testleri yapt\u0131rmak zorunda kald\u0131lar, \u00e7\u0131plak bir \u015fekilde muayene edildiler ve \u201cErkek arkada\u015f\u0131n var m\u0131?\u201d ve \u201cNe s\u0131kl\u0131kla seks yap\u0131yorsun?\u201d gibi sorulara maruz kald\u0131lar.<\/p>\n\n\n\n

Kenya\u2019da 40.000\u2019den fazla i\u015f\u00e7iyi istihdam eden k\u0131rktan fazla S\u00dcB, \u00fclke ihracat\u0131n\u0131n y\u00fczde 10\u2019una yak\u0131n\u0131n\u0131 \u00fcretiyor. Burada kad\u0131nlar ve erkekler aras\u0131ndaki i\u015f rekabeti, kad\u0131nlar\u0131n bir i\u015fi g\u00fcvence alt\u0131na almak i\u00e7in HIV risklerine ra\u011fmen seks yapmak zorunda kalmalar\u0131yla sonu\u00e7lanmaktad\u0131r. Uluslararas\u0131 \u00c7al\u0131\u015fma Haklar\u0131 Fonu, i\u015fyerinde tacizle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalan Kenyal\u0131 kad\u0131nlar\u0131n y\u00fczde 95\u2019inin su\u00e7u bildirmedi\u011fini ortaya koydu; S\u00dcB\u2019de \u00e7al\u0131\u015fan kad\u0131nlar, bu raporda incelenen kad\u0131nlar\u0131n y\u00fczde 90\u2019\u0131n\u0131 olu\u015fturdu. Benzer \u015fekilde Lesoto\u2019daki S\u00dcB\u2019nde \u00e7al\u0131\u015fan kad\u0131nlar, hi\u00e7bir \u015fey \u00e7almad\u0131klar\u0131ndan emin olmak i\u00e7in s\u0131k\u00e7a \u00e7\u0131plak aramaya tabi tutulur. Buna regl olurken hijyenik pedlerini \u00e7\u0131karmak zorunda b\u0131rak\u0131lmalar\u0131 da dahildir. Amerika Birle\u015fik Devletleri\u2019ne yak\u0131n bir yerde olan maquiladora* fabrikalar\u0131 kad\u0131nlara kar\u015f\u0131 en korkun\u00e7 \u015fiddet bi\u00e7imlerinin baz\u0131lar\u0131n\u0131 sergiliyor. 1992 y\u0131l\u0131nda Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anla\u015fmas\u0131 (NAFTA) ile kurulan bu S\u00dcB, ABD-Meksika s\u0131n\u0131r\u0131ndaki Ciudad Juarez\u2019de bulunuyor. 1993\u2019ten bu yana, bu S\u00dcB\u2019ndeki 400\u2019den fazla kad\u0131n i\u015f\u00e7i ya \u201cortadan kayboldu\u201d ya da \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc. Ciudad Juarez\u2019e \u201cKad\u0131n Cinayetleri Ba\u015fkenti\u201d unvan\u0131 kazand\u0131ran bir durum bu. 2003 y\u0131l\u0131nda 116 \u00fclkedeki S\u00dcB k\u0131rk \u00fc\u00e7 milyon ki\u015fiyi istihdam etti. Rakamlar bug\u00fcn daha y\u00fcksektir. [24]<\/p>\n\n\n\n

O halde, cinselli\u011fin ve i\u015f g\u00fcc\u00fcn\u00fcn y\u00f6netimi, k\u00fcresel i\u015f g\u00fcc\u00fcn\u00fcn en hassas kesimlerini ba\u011flayan disiplinin \u00f6rg\u00fcl\u00fc zincirleridir. Peki, bu y\u00f6netim i\u015flevini kim y\u00fcr\u00fct\u00fcyor? Bu karma\u015f\u0131k cevab\u0131n \u00e7e\u015fitli ba\u011flar\u0131n\u0131 anlamak \u00f6nemlidir. Birincisi, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 erkekleri bu s\u00fcre\u00e7te su\u00e7suz de\u011fildir. Kenya\u2019daki Uluslararas\u0131 \u00c7al\u0131\u015fma Haklar\u0131 Fonu taraf\u0131ndan y\u00fcr\u00fct\u00fclen bir \u00e7al\u0131\u015fma, ara\u015ft\u0131rma i\u00e7in g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclen erkeklerin y\u00fczde 70\u2019inin kad\u0131n i\u015f\u00e7ilerin cinsel tacize u\u011framas\u0131n\u0131 \u201cnormal ve do\u011fal\u201d olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc tespit etti. [25] Maria Fernandez-Kelly maquiladora i\u015f\u00e7ilerine dair yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an ara\u015ft\u0131rmas\u0131nda, Juarez\u2019deki kad\u0131n cinselli\u011fi konusundaki yayg\u0131n endi\u015feyi ciddiye almaktad\u0131r ve bu ahlaki pani\u011fi kad\u0131nlar\u0131n kamusal alandaki artan g\u00f6r\u00fcn\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne ba\u011flamaktad\u0131r. Fernandez-Kelly\u2019e g\u00f6re, \u00fccretli i\u015f g\u00fcc\u00fc kad\u0131nlara belirli bir derecede ekonomik ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k sa\u011flad\u0131\u011f\u0131ndan, bu fabrika i\u015fleri \u201cgeleneksel\u201d erkek tahakk\u00fcm bi\u00e7imlerine bir tehdit olarak kabul ediliyor. Bu toplumsal kontrol kayb\u0131 ihtimalinin do\u011furdu\u011fu korkular, artan hafifme\u015frep kad\u0131n s\u00f6ylemi ile  \u201c\u00e7arp\u0131t\u0131lm\u0131\u015f bir \u015fekilde de olsa belirginle\u015fir\u201d. [26]  Bir sonraki b\u00f6l\u00fcmde bu dikkate de\u011fer \u201cgelenek\u201d kavram\u0131n\u0131n ayr\u0131nt\u0131lar\u0131na inme f\u0131rsat\u0131m\u0131z olacak.<\/p>\n\n\n\n

\u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 erkeklerinin, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 kad\u0131nlar\u0131n\u0131n zamanlar\u0131 ve cinselli\u011fi \u00fczerinde baz\u0131 kontrolleri oldu\u011fu do\u011fru olsa da i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 erkekleri kapitalizm taraf\u0131ndan belirlenen kurallara g\u00f6re oynuyorlar. Hester Eisenstein\u2019\u0131n g\u00f6sterdi\u011fi gibi, d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretli i\u015fg\u00fcc\u00fc b\u00f6lgelerinde, kad\u0131nlar \u201ckad\u0131n \u00fccreti\u201d al\u0131r, ancak erkekler \u201cerkek \u00fccreti\u201d almaz. [27] 2003\u2019te Business Week<\/em>, Domino\u2019s ve Pizza Hut i\u00e7in teslimat s\u00fcr\u00fcc\u00fcs\u00fc olarak \u00e7al\u0131\u015fan Michael A. McLimans vakas\u0131n\u0131 haber yapt\u0131. Kar\u0131s\u0131 otel resepsiyonistidir. Birlikte \u201cy\u0131lda yakla\u015f\u0131k 40.000 dolar kazan\u0131rlar- bu para Michael\u2019\u0131n usta bir \u00e7elik i\u015f\u00e7isi olan babas\u0131 David I. McLimans\u2019\u0131n 60.000 dolarl\u0131k kazanc\u0131ndan baya\u011f\u0131 uzakt\u0131r.\u201d [28]<\/p>\n\n\n\n

Leslie Salzinger\u2019in maquiladora i\u015f g\u00fcc\u00fc \u00fczerine yapt\u0131\u011f\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131, bu t\u00fcr bir di\u015file\u015fmenin neoliberal sermaye i\u00e7in en iyi i\u015f g\u00fcc\u00fc y\u00f6netimi stratejilerinden biri oldu\u011fu konusunda m\u00fckemmel ve do\u011fru bir a\u00e7\u0131klama sunar. Salzinger, \u201cmecazen \u00fcretken di\u015filik\u201d olarak adland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 \u015feyin yayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamaya koyulur. \u2014  \u00d6yle ki; \u201c \u2018 uysal ve marifetli\u2019 kad\u0131n i\u015f\u00e7i simgesi\u201d hem bu \u015fekilde tercih edilen hem de \u00f6yle olmas\u0131 beklenen serbest \u00fcretim b\u00f6lgesi i\u015f\u00e7isinin somut ifadesidir. Salzinger, mecazen \u00fcretken di\u015fili\u011fin yaratt\u0131\u011f\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131n\u0131n Meksika\u2019n\u0131n maquiladoras\u0131n\u0131n cinsiyet\u00e7i do\u011fas\u0131n\u0131 uygun bir \u015fekilde tan\u0131mlayabiliyorken, maquilalar\u0131n** erkekleri her zaman b\u00fcy\u00fck bir az\u0131nl\u0131k olarak istihdam etti\u011fini g\u00f6steriyor. Bu durum \u015funu ileri s\u00fcrmesine yol a\u00e7\u0131yor: \u00dcretken di\u015filik asl\u0131nda i\u015f\u00e7inin cinsiyeti ile ilgili de\u011fildir, ancak \u201cmaquila s\u0131n\u0131f\u0131\u201d bir emek havuzu olu\u015fturmak amac\u0131yla, hem kad\u0131n hem de erkek bedenlerini farkl\u0131 \u015fekillerde a\u011f\u0131r bir disiplin alt\u0131na alma s\u00fcrecidir.\u201d [29]<\/p>\n\n\n\n

\u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 erkekleri \u201ckad\u0131nlar\u0131n i\u015fine\u201d daha d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccreti ve kad\u0131n i\u015f\u00e7ilerle dayan\u0131\u015fmamay\u0131 tercih ediyorsa, o zaman t\u00fcm erkekleri sessizlik ve tahakk\u00fcm anla\u015fmas\u0131nda birle\u015ftiren \u015fey patriyarka m\u0131d\u0131r? T\u00fcm erkeklerin karde\u015fli\u011fi denilen bir \u015feyden s\u00f6z edebilir miyiz? Bir sonraki b\u00f6l\u00fcm, toplumsal cinsiyete dayal\u0131 \u015fiddetin \u00e7o\u011fu gerek\u00e7esinin alt\u0131nda yatan \u201cnamus\u201d ve \u201cgelenek\u201d sorununu tekrar g\u00f6zden ge\u00e7irerek bu sorular\u0131 cevaplamay\u0131 ama\u00e7lamaktad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

\n

Uluslar s\u0131n\u0131fsal b\u00f6l\u00fcnmelerden ar\u0131nd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olarak tasarlan\u0131r ve dini topluluklar da s\u0131n\u0131f\u0131 hesaba katmadan t\u00fcm \u00fcyelerin tahminen benzer \u00e7\u0131karlara sahip oldu\u011fu homojen m\u00fc\u015fterekler olarak tasvir edilir. Benzer \u015fekilde cinsiyet\u00e7ilik s\u00f6z konusu oldu\u011funda, bu t\u00fcr fikirler, t\u00fcm erkeklerin ortak bir karde\u015fli\u011finin (muhtemelen t\u00fcm kad\u0131nlar\u0131n ortak bir karde\u015fli\u011fine kar\u015f\u0131) varsay\u0131m\u0131 alt\u0131nda ve as\u0131l var olan mevcut s\u0131n\u0131fsal b\u00f6l\u00fcnmeleri ve erkekler aras\u0131ndaki s\u00f6m\u00fcr\u00fcy\u00fc gizleyerek tasarlan\u0131r.<\/strong><\/em><\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

Gelenek \u0130cat Etme<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Nil vadisinde k\u00fc\u00e7\u00fck bir bal\u0131k\u00e7\u0131 k\u00f6y\u00fc olan Borg Meghezel\u2019den M\u0131s\u0131rl\u0131 bir adam D\u00fcnya Bankas\u0131\u2019na verdi\u011fi r\u00f6portajda, kad\u0131na y\u00f6nelik \u015fiddet hakk\u0131nda materyalist bir a\u00e7\u0131klama yapt\u0131: \u201cGelirdeki yetersizlik, kad\u0131n-erkek ili\u015fkisini etkileyen \u015feydir. Bazen sabah be\u015f pound isteyerek beni uyand\u0131r\u0131r ve e\u011fer param yoksa can\u0131m s\u0131k\u0131l\u0131r ve evden \u00e7\u0131kar\u0131m. Ve eve geri d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcmde, tart\u0131\u015fmaya ba\u015flar\u0131z.\u201d [30] S\u00f6ylemeye gerek yok, Nil Vadisi\u2019nin \u00f6zellikle bu b\u00f6lgesi, D\u00fcnya Bankas\u0131\u2019n\u0131n bu b\u00f6lgeye m\u00fcdahalesinden beri akut bir su krizi ile m\u00fccadele ediyor.Ganal\u0131 bir erkek, problemi daha da net bir \u015fekilde de\u011ferlendiriyordu: \u201c Bu toplumdaki \u00e7o\u011fu erke\u011fin e\u015flerini d\u00f6vmesinin sebebi i\u015fsizlik ve yoksulluktur. Onlara bakacak param\u0131z yok.\u201d [31]<\/p>\n\n\n\n

Bu sade ve do\u011frudan a\u00e7\u0131klamalarda, as\u0131l \u015fiddet an\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131yoruz ve hala bir dizi soru ile kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. \u015eimdiye kadar bu t\u00fcr \u015fiddet olaylar\u0131ndan, ev ve ge\u00e7im temelli topluluklar\u0131n nas\u0131l sistematik olarak kaynaks\u0131z ve yoksun b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 konu\u015ftuk. Bu kesinlikle olas\u0131 \u015fiddet ko\u015fullar\u0131n\u0131 sa\u011flasa da, hala bu \u015fiddetin failleri i\u00e7in tarihi gerek\u00e7eyi nas\u0131l a\u00e7\u0131klayaca\u011f\u0131z sorusuyla kal\u0131yoruz. \u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 erkek kovulduktan sonra eve gelir, s\u0131cak bir yemek yerine tahliye emri bulur ve bu nedenle e\u015fini d\u00f6vmeye yeltenir demek yeterli de\u011fildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00f6yle bir resim, mevcut kriz boyunca pek \u00e7ok durumda kesinlikle b\u00f6yle olsa da daha bir\u00e7ok konuyu g\u00fcndeme getirir. Mesela, bir i\u015ften kovulmak kesinlikle erkeklere \u00f6zg\u00fc olmad\u0131\u011f\u0131na ve ger\u00e7ekte ekonomik durgunluk s\u0131ras\u0131nda erkeklerden daha fazla kad\u0131n i\u015fini kaybetti\u011fine g\u00f6re, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 kad\u0131n\u0131 neden eve gelip kocas\u0131n\u0131 d\u00f6vm\u00fcyor?<\/p>\n\n\n\n

Toplumsal cinsiyete dayal\u0131 \u015fiddetin neden meydana geldi\u011fine dair ger\u00e7ek mant\u0131kl\u0131 sebepler yoktur ve yine de insanlar olarak bizim, bu davran\u0131\u015f\u0131 asgari derecede pi\u015fmanl\u0131k dolu ama anlaml\u0131 bir eylem bi\u00e7imi olarak en az\u0131ndan kendimiz i\u00e7in makul bir hale getirmek zorunday\u0131zd\u0131r.  Kapitalist ideoloji, bu gibi \u015fiddet i\u00e7eren eylemlere iki temel yolla anlam sa\u011flamaya \u00e7abalar:<\/p>\n\n\n\n

Birincisi<\/strong>, aile i\u00e7indeki cinsiyet\u00e7i i\u015f b\u00f6l\u00fcm\u00fcne dair k\u00f6kl\u00fc cinsiyet\u00e7i d\u00fc\u015f\u00fcnceden ge\u00e7iyor. Hanelerin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011funda, hem erkeklerin hem de kad\u0131nlar\u0131n ge\u00e7inebilmek i\u00e7in ev d\u0131\u015f\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fmak zorunda olmalar\u0131na ra\u011fmen, evle ilgilenecek olan\u0131n kad\u0131nlar oldu\u011funa dair cinsiyet\u00e7i bir beklenti var. Bunun nedenleri \u00e7ok \u00e7e\u015fitlidir ve Marksistler taraf\u0131ndan yarat\u0131c\u0131 bir \u015fekilde tart\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bizim niyetimiz do\u011frultusunda, cinsiyet\u00e7ili\u011fin bu \u00f6zel y\u00f6n\u00fcne g\u00f6re, ev i\u00e7inde ailenin ihtiya\u00e7lar\u0131ndan sorumlu olmas\u0131 beklenenin kad\u0131nlar oldu\u011fu ve dolay\u0131s\u0131yla ihtiya\u00e7lar\u0131 tedarik etmede herhangi bir eksiklikten de onlar\u0131n sorumlu oldu\u011funu belirtmek \u00f6nemlidir.<\/p>\n\n\n\n

\u0130kincisi<\/strong>, mevcut cinsiyet\u00e7i fikirler, geleneklere ba\u015fvurarak kendilerini me\u015frula\u015ft\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Baz\u0131 a\u00e7\u0131lardan bu eski bir kapitalist numarad\u0131r. 1852 gibi erken bir tarihte, Karl Marx burjuvazinin bir \u015feyi hakl\u0131 g\u00f6stermek istedi\u011fi zaman ne yapt\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekmi\u015ftir:<\/p>\n\n\n\n

[Burjuvazi] korku i\u00e7inde ge\u00e7mi\u015fin ruhlar\u0131n\u0131 yard\u0131ma \u00e7a\u011f\u0131r\u0131r, d\u00fcnya tarihinin yeni sahnesini eski olduklar\u0131 i\u00e7in sayg\u0131 duyulan giysilerle ve devral\u0131nan bir dille oynamak \u00fczere, onlar\u0131n adlar\u0131n\u0131, sava\u015f sloganlar\u0131n\u0131 ve kost\u00fcmlerini \u00f6d\u00fcn\u00e7 al\u0131rlar. Luther i\u015fte bu \u015fekilde kendisini Havari Pavlus olarak maskeledi, 1789- 1814 Devrimi d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fc olarak Roma Cumhuriyeti ve Roma \u0130mparatorlu\u011fu k\u0131l\u0131klar\u0131na b\u00fcr\u00fcnd\u00fc\u2026 [32]<\/em><\/p>\n\n\n\n

Marx\u2019\u0131n dedi\u011fi gibi \u201c\u00f6d\u00fcn\u00e7 al\u0131nan dil\/devral\u0131nan dil\u201d ayr\u0131ca olduk\u00e7a belirgin bir bi\u00e7imde kullan\u0131l\u0131yor. \u00c7o\u011funlukla s\u0131n\u0131fsal b\u00f6l\u00fcnmeleri reddeden ve Benedict Anderson\u2019\u0131n \u201cderin bir yatay yolda\u015fl\u0131k\u201d dedi\u011fi \u015feyi vurgulayan ideolojiler k\u0131l\u0131\u011f\u0131nda ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor\u00e7 [33] \u00d6rne\u011fin, uluslar s\u0131n\u0131fsal b\u00f6l\u00fcnmelerden ar\u0131nd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olarak tasarlan\u0131r ve dini topluluklar da s\u0131n\u0131f\u0131 hesaba katmadan t\u00fcm \u00fcyelerin tahminen benzer \u00e7\u0131karlara sahip oldu\u011fu homojen m\u00fc\u015fterekler olarak tasvir edilir. Benzer \u015fekilde cinsiyet\u00e7ilik s\u00f6z konusu oldu\u011funda, bu t\u00fcr fikirler, t\u00fcm erkeklerin ortak bir karde\u015fli\u011finin (muhtemelen t\u00fcm kad\u0131nlar\u0131n ortak bir karde\u015fli\u011fine kar\u015f\u0131) varsay\u0131m\u0131 alt\u0131nda ve as\u0131l var olan mevcut s\u0131n\u0131fsal b\u00f6l\u00fcnmeleri ve erkekler aras\u0131ndaki s\u00f6m\u00fcr\u00fcy\u00fc gizleyerek tasarlan\u0131r. Hayali bir erkek toplulu\u011funa duyulan ilgi, kad\u0131na y\u00f6nelik \u015fiddeti nas\u0131l hakl\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131r? \u0130nsanlar\u0131n namus cinayetlerinin kad\u0131n d\u00fc\u015fman\u0131\/mizojinist \u015fiddetini hakl\u0131 \u00e7\u0131karmak i\u00e7in gelenek ve soya g\u00f6sterdikleri ilgiyi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn.<\/p>\n\n\n\n

Aile \u00fcyelerinin, ailenin namusunu kirletti\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclen kad\u0131nlar\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc namus cinayetleri uygulamas\u0131, emperyalizme b\u00fcy\u00fck bir destek veriyor. Irk\u00e7\u0131lar, namus cinayetlerini t\u00fcm M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n do\u011fal geri kalm\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n bir kan\u0131t\u0131 olarak kullanabilir. Siyonist bir haber kayna\u011f\u0131 ge\u00e7enlerde \u00f6nde gelen serbest k\u00fcrs\u00fc yaz\u0131lar\u0131ndan birine \u015fu ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 verdi, \u201cHadi Kabul Edelim: Bat\u0131\u2019da Namus Cinayeti M\u00fcsl\u00fcmanlar Taraf\u0131ndan \u0130\u015flenir\u201d. [34]  Benzer \u015fekilde bu t\u00fcr \u015fiddet olaylar\u0131, kad\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ad\u0131na Orta Do\u011fu\u2019daki emperyalist Bat\u0131 m\u00fcdahalesinin gerek\u00e7esi olarak kullan\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

Peki, namus cinayetlerini, \u00e7o\u011fu zaman beyaz olmayan ve K\u00fcresel G\u00fcney\u2019deki belirli \u00fclkelerle baz\u0131 tarihi ba\u011flara sahip ailelerde i\u015flendiklerini ink\u00e2r edilemez bir \u015fekilde do\u011fru oldu\u011funu g\u00f6z ard\u0131 etmeyerek, nas\u0131l a\u00e7\u0131klayabiliriz?<\/p>\n\n\n\n

\u0130ranl\u0131 ve K\u00fcrt Kad\u0131n Haklar\u0131 \u00d6rg\u00fct\u00fc\u2019ne (IKWRO) g\u00f6re, 2010 y\u0131l\u0131nda \u0130ngiltere\u2019de 2800\u2019den fazla namus cinayeti ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 bildirildi. Polis raporlar\u0131ndan elde edilen kan\u0131tlar 2009\u2019dan bu yana y\u00fczde 47\u2019lik bir art\u0131\u015f oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n\n\n\n

The Guardian\u2019da gazeteci olan Fareena Alam, bu t\u00fcr cinayetler i\u00e7in \u00fcz\u00fcc\u00fc fakat materyalist bir analiz sunuyor. 2004\u2019teki yaz\u0131s\u0131nda hakl\u0131 olarak \u015funu ileri s\u00fcrer: (1) \u201cNamus cinayetleri bir M\u00fcsl\u00fcman problemi de\u011fildir.\u201d; ve (2) \u201cNamus cinayetlerinin dindarl\u0131kla ili\u015fkisi yoktur.\u201d [35] Buna kar\u015f\u0131l\u0131k Alam, \u201cbenim ailem de d\u00e2hil olmak \u00fczere [diyerek] \u00e7o\u011fu g\u00f6\u00e7men ailenin \u2018memleket\u2019te olan akrabalar\u0131yla nas\u0131l yak\u0131ndan bir ili\u015fki i\u00e7erisinde oldu\u011funu\u201d g\u00f6steriyor. Bu, \u201cd\u00fc\u015fman bir toplum kar\u015f\u0131s\u0131nda g\u00fcvenlik a\u011f\u0131 sunan\u201d zenginle\u015ftirici bir ba\u011flant\u0131. Fakat Alam, bu t\u00fcr a\u011flar konusunda g\u00f6zleri dolu dolu olmaktan \u00e7ok uzak:<\/p>\n\n\n\n

[B]u a\u011flar s\u0131kl\u0131kla cinsiyet\u00e7i, bo\u011fucu derecede muhalif ve her ne pahas\u0131na olursa olsun sadakat talep ediyor\u2026  Gen\u00e7 erkeklerin nispeten denetimsiz bir kamusal ya\u015fam s\u00fcrd\u00fcrmelerine izin verilmektedir \u2013 sosyalle\u015fme, i\u00e7ki i\u00e7me ve \u00e7apk\u0131nl\u0131k gibi. Sosyal stat\u00fc ve yukar\u0131 do\u011fru bir hareketlilikle yak\u0131ndan ba\u011flant\u0131l\u0131 olan namus korumak kad\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcyor. Sadece aile \u00e7evresi d\u0131\u015f\u0131ndaki bir erkekle birlikte g\u00f6r\u00fclmek gibi uygunsuzluk iddias\u0131, bir kad\u0131n\u0131n ve dolay\u0131s\u0131yla ailesinin itibar\u0131n\u0131 zedeleyebilir\u2026 Namus cinayeti ne basit bir toplumsal cinsiyet meselesi ne de bireysel bir sapk\u0131nl\u0131kt\u0131r. G\u00f6\u00e7men ailelerin yabanc\u0131la\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 bir kentle\u015fmeyle nas\u0131l ba\u015fa \u00e7\u0131kmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131n belirtisidir. \u201cMemleket\u201d olan k\u00f6ylerde, bir erke\u011fin h\u00e2kimiyet alan\u0131 b\u00fcy\u00fck bir destekleme sistemiyle daha da geni\u015fti. . . .H\u00e2kimiyeti tekrar ele ge\u00e7irme y\u00f6n\u00fcndeki ba\u015far\u0131s\u0131z \u00e7abalar- birinin akrabas\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrmeye itecek \u00f6fkeyi yaratmaya yetecek kadar- y\u0131k\u0131c\u0131 olabilir. [36]<\/em><\/p>\n\n\n\n

Bizim niyetimiz do\u011frultusunda, Alam\u2019\u0131n \u015fiddet tetikleyici olarak alg\u0131lanan<\/em> erke\u011fin h\u00e2kimiyet kayb\u0131 konusundaki arg\u00fcman\u0131 \u00f6nemlidir. Namus cinayetleri \u015fiddetin a\u015f\u0131r\u0131 \u00f6rnekleri olsa da toplumsal cinsiyete dayal\u0131 \u00e7ok say\u0131da \u015fiddet olay\u0131 \u201cgeleneksel\u201d erkek otorite veya h\u00e2kimiyet kayb\u0131 ad\u0131na ya\u015fan\u0131yor gibi g\u00f6r\u00fcnmektedir.<\/p>\n\n\n\n

2012 y\u0131l\u0131nda British Medical Journal<\/em>\u2019da yay\u0131nlanan bir ara\u015ft\u0131rma, finansal krizin i\u015fsizli\u011fi art\u0131rmas\u0131 ve gelirleri d\u00fc\u015f\u00fcrmesinden dolay\u0131 Avrupa\u2019daki intihar oranlar\u0131n\u0131n 2007\u2019den 2009\u2019a kadar keskin bir \u015fekilde y\u00fckseldi\u011fini ortaya koydu. Yunanistan ve \u0130rlanda gibi ciddi ekonomik gerilemeden en \u00e7ok sars\u0131lan \u00fclkeler, intiharlarda en \u00e7arp\u0131c\u0131 art\u0131\u015flar\u0131 g\u00f6rd\u00fc. Birle\u015fik Krall\u0131k\u2019ta, erkeklerin intihar etmeye kad\u0131nlardan \u00fc\u00e7 kat daha fazla meyilli oldu\u011fu bulundu. Bu da \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n sonucunda \u015funu ortaya koydu: \u201cErkeklerin \u00e7o\u011funun kimli\u011fi ve ama\u00e7 duygusu, bir i\u015fe sahip olmayla ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r. Bu onlara gelir, stat\u00fc ve \u00f6nem sa\u011flar\u2026\u201d [37] 2011\u2019de, Time<\/em> dergisi ekonomik durgunlu\u011fun erkekler i\u00e7in \u2018geleneksel\u2019 rollerin kayb\u0131na neden oldu\u011fu ve erkek depresyonunda bir art\u0131\u015fa yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc yineledi: \u201cErkeklerin as\u0131l eve ekmek getiren rol\u00fcn\u00fc k\u00fclt\u00fcrel olarak \u00fcstlenmelerinin depresyon riski i\u00e7in \u00f6nemli bir fakt\u00f6r olmas\u0131, genellikle aileyi ge\u00e7indiren rolleriyle ba\u011flant\u0131l\u0131d\u0131r.\u201d [38]<\/p>\n\n\n\n

Buradaki etkin kelime \u201ck\u00fclt\u00fcrel olarak \u00fcstlenme\u201d dir. T\u00fcm bu raporlar ve \u00e7al\u0131\u015fmalar, ailede erkeklerin her zaman as\u0131l eve ekmek getirenler olmasalar da asl\u0131nda bunun kendi ger\u00e7ek rolleri oldu\u011funa inand<\/em>\u0131klar\u0131n\u0131 <\/em>ya da beklediklerini<\/em> g\u00f6stermektedir.<\/p>\n\n\n\n

Amerika Birle\u015fik Devletleri\u2019ndeki ger\u00e7eklik, sanayile\u015fmi\u015f d\u00fcnyan\u0131n geri kalan\u0131nda oldu\u011fu gibi, giderek artan bir \u015fekilde \u015fu \u015fekildedir: Hem erkekler hem de kad\u0131nlar<\/em> bir evi ge\u00e7indirmek i\u00e7in \u00e7<\/em>al\u0131\u015fmaktalar<\/em> (\u00fccretli emek) ve hem erkekler hem de kad\u0131nlar eve ve \u00e7ocuklara bakmak i\u00e7in evde \u00e7<\/em>al\u0131\u015fmaktalar <\/em>(\u00fccretsiz emek).<\/em><\/p>\n\n\n\n

ABD\u2019de istihdam konusundaki en son ara\u015ft\u0131rmalar ailelerin y\u00fczde 40\u2019\u0131nda kad\u0131nlar\u0131n aileyi ge\u00e7indirenler oldu\u011funu g\u00f6steriyor \u2013 bunlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu bekar anneler ve beyaz olmayan kad\u0131nlar. Bu mevcut ger\u00e7e\u011fe, 1965\u20132003 d\u00f6nemi aras\u0131ndaki yirmi sanayile\u015fmi\u015f \u00fclkeden, erkeklerin aile i\u015flerine nisbi katk\u0131s\u0131nda \u00fclke \u00e7ap\u0131nda genel bir art\u0131\u015f oldu\u011funu g\u00f6steren verileri ekleyebiliriz.<\/p>\n\n\n\n

Ayn\u0131s\u0131, evde yard\u0131m eden erkekler \/ babalar i\u00e7in de ge\u00e7erlidir. Sosyolog Francine Deutsch, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 babalar\u0131n y\u00f6netici meslekta\u015flar\u0131ndan daha fazla \u00e7ocuk bak\u0131m\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti. [39] 2011 y\u0131l\u0131nda Fortune 500 \u015firketlerinde beyaz yakal\u0131 i\u015flerde \u00e7al\u0131\u015fan 963 babayla yap\u0131lan bir ara\u015ft\u0131rmaya g\u00f6re, babalar\u0131n y\u00fczde 53\u2019\u00fc, aileleri e\u015finin maa\u015f\u0131yla ge\u00e7inebilseydi, evde kalmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcneceklerini s\u00f6yledi. [40] Toplumun \u00e7o\u011funlu\u011funda insanlar ailelerini terk eden beyaz olmayan erkekleri k\u0131narken, Amerikan Psikologlar Derne\u011fi ve Ulusal \u00c7ocuk Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve \u0130nsani Geli\u015fme Enstit\u00fcs\u00fc\u2019n\u00fcn ara\u015ft\u0131rmas\u0131 t\u00fcm bu \u0131rk\u00e7\u0131 mitolojinin aksini kan\u0131tlar:<\/p>\n\n\n\n

Meslekleri ve e\u011fitimi olan d\u00fc\u015f\u00fck gelirli, az\u0131nl\u0131k ve ge\u00e7ici olarak ikame eden babalar\u0131n \u00e7ocuklar\u0131yla daha fazla ilgilenmeleri muhtemeldir<\/em><\/p>\n\n\n\n

\u2026 Afrikal\u0131 Amerikan erkeklerin, bebekleri i\u00e7in fiziksel bak\u0131m, besleme ve yemek haz\u0131rlama olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 beyaz veya \u0130spanyol babalardan daha y\u00fcksektir.<\/em><\/p>\n\n\n\n

Baz\u0131 etnografik veriler, baba taraf\u0131ndan sa\u011flanan \u00f6nemli miktarlarda finansal deste\u011fin (hem nakit hem de ayni yard\u0131m) resmi sistemlerde rapor edilmemi\u015f olabilece\u011fini ortaya koymaktad\u0131r. [41]<\/em><\/p>\n\n\n\n

Bu ger\u00e7ekten garip bir durum. \u00c7o\u011fu erke\u011fin maddi ger\u00e7e\u011fi<\/em>, ailelerde her iki partnerin giderek daha d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretle ve daha uzun saatler \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen, cinsiyet beklentileri<\/em> hala evde yemek yapan ve erkek e\u015fin i\u015ften eve geri d\u00f6nmesini bekleyen efsanevi bir mutlu kad\u0131n modeline dayan\u0131yor gibi g\u00f6r\u00fcnmektedir. Kad\u0131nlar\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu Wal-Mart ve Starbucks gibi maquiladoralarda \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorsa ya da zenginler i\u00e7in temizlik yap\u0131yorsa, bu sahte kad\u0131nl\u0131k kal\u0131plar\u0131 kuran hayaller kimindir? Bu sahte kal\u0131b\u0131 yak\u0131ndan incelemeliyiz. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu kal\u0131b\u0131n k\u00f6keninin izini s\u00fcrd\u00fck\u00e7e, toplumsal cinsiyete dayal\u0131 \u015fiddetin gerek\u00e7esinin nas\u0131l maddi ger\u00e7ekli\u011fin ve cinsiyet hakk\u0131ndaki ideolojik beklentilerin bir birle\u015fiminden kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlamaya ba\u015flayabiliriz.<\/p>\n\n\n\n

Hukuk uzman\u0131 Joan C. Williams, Amerika\u2019da s\u0131n\u0131f ve cinsiyet aras\u0131ndaki ili\u015fki \u00fczerine yapt\u0131\u011f\u0131 son \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 erkekli\u011fi hakk\u0131nda \u00f6nemli bir g\u00f6zlem yapar. Williams\u2019a g\u00f6re cinsiyet, \u201ci\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 erkeklerinin eve ekmek getiren rol\u00fcn\u00fc yerine getirmelerine engel olup giderek artan acziyetlerinden kaynakl\u0131 yetersizlik duygusu\u201d \u015feklinde yans\u0131yan \u201c\u00f6nemli bir \u2018s\u0131n\u0131f\u0131n gizli yaras\u0131\u2019\u201dolarak i\u015flev g\u00f6r\u00fcr. [42] Williams\u2019\u0131n bu alg\u0131lanan yetersizli\u011fin s\u0131n\u0131f a\u00e7\u0131s\u0131ndan nas\u0131l sergilendi\u011fine dair a\u00e7\u0131klamas\u0131, tamamen al\u0131nt\u0131 yap\u0131lmay\u0131 hak ediyor:<\/p>\n\n\n\n

II.D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019ndan sonra iki k\u0131sa nesil i\u00e7in, \u00f6zel alan ideali demokratikle\u015ftirildi, ancak bug\u00fcn eve ekmek getiren idealine ula\u015fma yetene\u011fi bir kez daha s\u0131n\u0131f ayr\u0131cal\u0131\u011f\u0131na ba\u011fland\u0131.<\/em><\/p>\n\n\n\n

\u2026Eve ekmek getiren ev kad\u0131nlar\u0131n\u0131n oldu\u011fu aileler, 1780\u2019lerden bu yana orta s\u0131n\u0131f stat\u00fcs\u00fcn\u00fc i\u015faret etti\u011finden dolay\u0131, bu rollerin ba\u015far\u0131l\u0131 bir \u015fekilde oynanmas\u0131, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 aileleri i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemli g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor\u2026 K\u0131sacas\u0131, geleneksel toplumsal cinsiyet g\u00f6sterisi, bir s\u0131n\u0131f oyunudur. [43]<\/em><\/p>\n\n\n\n

Williams\u2019\u0131n \u201ceve ekmek getiren- ev kad\u0131n\u0131\u201d geleneksel toplumsal cinsiyet modelinin, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 i\u00e7in olanaks\u0131z olmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade etti\u011fi tarihsel takvim, Davidson\u2019un neoliberal sistemin ba\u015flang\u0131c\u0131 i\u00e7in ortaya koydu\u011fu tarihsel takvime tam olarak uyuyor. Geleneksel, eve ekmek getiren ev kad\u0131n\u0131 rol\u00fc ve ondan gelen toplumsal cinsiyetli beklentiler, o zaman, en ba\u015fta asla i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 gelene\u011fi de\u011fildi, fakat i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131na sermaye taraf\u0131ndan bor\u00e7 verildi. Bu modelin g\u00fcc\u00fc tam olarak (a) t\u00fcm erkeklerin evrensel bir karde\u015fli\u011fini te\u015fhir ederek var olan ger\u00e7ek s\u0131n\u0131fsal farkl\u0131l\u0131klar\u0131 silme ve (b) gerek g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc takdirde, her zaman ger\u00e7ekte ba\u015far\u0131s\u0131z olacak olan, hem erkek hem de kad\u0131nlara ger\u00e7ek\u00e7i olmayan cinsiyet beklentileri uygulayarak, i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131 cinsiyet s\u0131n\u0131rlar\u0131yla b\u00f6lme yetene\u011finde yat\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

\u015eimdi sahte kal\u0131p tasvirimize bir kere daha bakal\u0131m. \u00d6rnek kad\u0131n e\u015f ve onun \u00f6rnek ailesi, ister New York\u2019ta ister Yeni Delhi\u2019de m\u00fckemmel bir ak\u015fam yeme\u011fi kazans\u0131n, asl\u0131nda bir s\u0131n\u0131f sava\u015f\u00e7\u0131s\u0131d\u0131r. Onun ideal ailesi, erkeklerin her zaman erkek olaca\u011f\u0131, i\u015f\u00e7i sendikalar\u0131n\u0131n her zaman duyulmayaca\u011f\u0131 ve k\u00f6lelerin ya da alt s\u0131n\u0131flar\u0131n her zaman eve pamuk getirece\u011fi sermayenin g\u00f6rkemli g\u00fcnlerinin sonsuz amberinde sakl\u0131 kal\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Direni\u015f G\u00fc\u00e7leri<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Mevcut sermaye krizinde cinsiyet, s\u0131n\u0131f\u0131n fay hatlar\u0131n\u0131 gizlemek i\u00e7in kullan\u0131lan \u00f6nemli bir ideolojik silaht\u0131r. Toplumsal stat\u00fcye sahip ki\u015filerin oldu\u011fu tecav\u00fcz davalar\u0131ndaki art\u0131\u015f, \u00fcreme ve LGBTQ haklar\u0131na sald\u0131ran pek \u00e7ok yasa, erkekler taraf\u0131ndan cinsel hayatlar\u0131n\u0131 ya\u015fayan kad\u0131nlara y\u00f6neltilen fahi\u015felik ele\u015ftirisi ve ma\u011fduru su\u00e7lamak, kad\u0131nl\u0131\u011f\u0131 yeniden d\u00fczenlemenin ve mitsel bir eve ekmek getiren-ev kad\u0131n\u0131 ailesinin yeniden \u00e7a\u011fr\u0131lmas\u0131n\u0131n ve b\u00f6ylece ger\u00e7ek\u00e7i olmayan toplumsal cinsiyet beklentilerine denge ve i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 erkekleri ve kad\u0131nlar\u0131 i\u00e7in kal\u0131plar sa\u011flaman\u0131n \u00e7e\u015fitli yollar\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Kapitalizmin aile de\u011ferleri ile nas\u0131l sava\u015f\u0131r\u0131z? Sonu\u00e7 olarak, Marksizmi d\u00fcnyam\u0131za uygulaman\u0131n yeni yollar\u0131n\u0131 canland\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z zorluklara i\u015faret etmek faydal\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Mevcut d\u00f6nemde devrimciler olarak kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z birbiriyle ili\u015fkili \u00fc\u00e7 ana zorluk var: (1) kapitalizmin kesin do\u011fas\u0131n\u0131 bir \u00fcretim sistemi olarak anlamak; (2) sistemin devrimci d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc konusunu tan\u0131mlamak ve (3) bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm s\u00fcrecinin do\u011fas\u0131n\u0131 saptamak \u2013 nas\u0131l ba\u015flar, alanlar\u0131 nelerdir, vb. Bu \u00fc\u00e7 sorunun cevab\u0131, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz d\u00fcnyas\u0131nda cinsiyetin kaderini de\u011fi\u015ftirip de\u011fi\u015ftiremeyece\u011fimizi ve nas\u0131l de\u011fi\u015ftirebilece\u011fimizi belirlemeye yard\u0131mc\u0131 olur.<\/p>\n\n\n\n

Sermaye birikimini d\u00fczenlemenin yeni bir yolu olarak neoliberalizm bir s\u00fcredir devam ediyor olabilir. Ancak, yenilik\u00e7ili\u011finin kapsam\u0131n\u0131 ve s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131 nitelemek \u00f6nemlidir. Bu yeni sermaye grubunun bizim i\u00e7in olu\u015fturdu\u011fu \u00e7e\u015fitli yeni ekonomik d\u00fczenlemeler ve sosyal ili\u015fki bi\u00e7imlerini tart\u0131\u015f\u0131rken, var olan s\u00fcreklili\u011fi vurgulamak da ayn\u0131 derecede \u00f6nemlidir. Neoliberalizm ekonomisi, ulusal ifadelerinde \u00e7e\u015fitlilik g\u00f6stermesine ra\u011fmen, kapitalizmin yeni bir t\u00fcr\u00fcn\u00fcn habercisi de\u011fildir. Bundan ziyade, kapitalizmin do\u011fas\u0131nda var olan k\u00e2rl\u0131l\u0131k krizinin \u00fcstesinden gelmek i\u00e7in zamanla egemen s\u0131n\u0131flar taraf\u0131ndan ba\u015flang\u0131\u00e7ta denenmi\u015f ve daha sonra sistematik hale getirilmi\u015f olan bir dizi heterojen \u00e7abalar\u0131n habercisidir. Ba\u015fka bir deyi\u015fle, baz\u0131 bilim insanlar\u0131n\u0131n \u00f6nerdi\u011finin aksine, bu yeni bir kapitalizm bi\u00e7imi de\u011fil, kapitalizmin toparlanmaya ve karlar\u0131n\u0131 korumaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 yeni bir bi\u00e7imdir.  Bu, klasik Marksizmin bir sistem olarak kapitalizm hakk\u0131nda sahip oldu\u011fu temel anlay\u0131\u015flar\u0131n h\u00e2l\u00e2 ge\u00e7erli oldu\u011fu anlam\u0131na gelir. \u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n \u00f6z-faaliyetiyle onunla nas\u0131l m\u00fccadele edilece\u011fine ili\u015fkin yarg\u0131lar\u0131n\u0131n da ge\u00e7erli oldu\u011fu gibi.<\/p>\n\n\n\n

Bu yaz\u0131 boyunca g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz gibi, neoliberalizmin zaferinin anahtar\u0131 her zaman oldu\u011fu ve bug\u00fcnde devam etti\u011fi gibi k\u00fcresel i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131na y\u00f6nelik ba\u015far\u0131l\u0131 ve fazlas\u0131yla cinsiyet\u00e7i bir sald\u0131r\u0131d\u0131r. Sonu\u00e7ta, en \u00e7arp\u0131c\u0131 \u00f6rnekleri ABD\u2019deki (1981) hava trafik kontrol\u00f6rleri, Hindistan\u2019daki de\u011firmen i\u015f\u00e7ileri (1982) ve \u0130ngiltere\u2019deki madenciler (1984-1985) gibi bizim a\u00e7\u0131m\u0131zdan bir dizi ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011fa dayanan bir d\u00fczendir. [44]<\/p>\n\n\n\n

\u0130\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 \u00f6rg\u00fctlenmesinin ve m\u00fccadele arac\u0131n\u0131n as\u0131l ve \u00e7o\u011funlukla tek ifadesi olan sendikalar, neoliberalizmin sald\u0131r\u0131lar\u0131 i\u00e7in ana hedef olmaya devam ediyor. Ancak i\u015f\u00e7ilerin uzun ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131k ge\u00e7mi\u015fi ve nispeten az say\u0131da ba\u015far\u0131l\u0131 kar\u015f\u0131 h\u00fccumlar\u0131, baz\u0131 bilim insanlar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015fimin temsilcisi olarak i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n merkezili\u011fini sorgulamaya ve i\u015f\u00e7ilerin hala sistemi durdurma ve yeni bir d\u00fcnya in\u015fa etme kapasitesine sahip olup olmad\u0131\u011f\u0131ndan \u015f\u00fcphe etmeye sevk etti. Bunun yerine, bir\u00e7o\u011fu en \u00fcnl\u00fcs\u00fc Michael Hardt ve Anthony Negri\u2019nin \u201c\u00e7okluk\u201d kavram\u0131 gibi olan daha amorf ortakla\u015fmalara \u00f6nem verdi. [45]<\/p>\n\n\n\n

Bu arada, Arap Bahar\u0131 ve Amerika Birle\u015fik Devletleri\u2019ndeki \u0130\u015fgal Hareketi, bu kez m\u00fccadele meydan\u0131na klasik Marksizmin ge\u00e7erlili\u011fi ile ilgili bir ba\u015fka soru daha ortaya att\u0131.<\/p>\n\n\n\n

\u0130spanya, Tahrir, Zucotti ve en son Gezi Park\u0131\u2019nda halka a\u00e7\u0131k alanlar\u0131n i\u015fgalleri, son y\u0131llardaki m\u00fccadelenin daha militan ve kitlesel ifadelerinden biri oldu\u011fundan, \u00e7o\u011fu ki\u015finin \u00fcretim noktas\u0131nda i\u015f\u00e7i grevlerinden veya i\u015fi kesintiye u\u011fratmaktan ziyade, isyanc\u0131 kentsel hareketlerin bu politik bi\u00e7iminde, kapitalizmin devrilmesine giden yeni, muhtemelen daha iyi bir yol g\u00f6rmeleri normaldir. [46]<\/p>\n\n\n\n

Devrimci Marksizmin g\u00f6revi, bir falc\u0131n\u0131n g\u00f6revinden farkl\u0131 olarak, bir sonraki m\u00fccadele raundunun nerede ger\u00e7ekle\u015fece\u011fini tahmin etmek de\u011fildir. Sistem i\u00e7erisinden hangi \u00f6zel m\u00fccadelenin genel bir bi\u00e7im alaca\u011f\u0131n\u0131 da tahmin edemez.<\/p>\n\n\n\n

Thatcher\u2019\u0131n Britanya\u2019s\u0131nda olmas\u0131 en \u00e7ok beklenen m\u00fccadele, ayr\u0131ca \u00fcretim noktas\u0131nda da meydana gelen, madencilerin greviydi. Ancak madencilerin m\u00fccadelesi ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131kla bitse de, \u00fcretim noktas\u0131nda olmayan ve pek olas\u0131 g\u00f6z\u00fckmeyen bir m\u00fccadele (oy kullanma vergisi ayaklanmalar\u0131) Thatcher rejimi \u00fczerinde \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck bir etkiye sahip oldu. Toplumsal yeniden \u00fcretim \u00e7er\u00e7evesinin g\u00fcc\u00fc, kapitalizmi \u00fcretim ve yeniden \u00fcretimin mek\u00e2nsal olarak ayr\u0131labilece\u011fi ancak ger\u00e7ekte organik olarak yap\u0131\u015f\u0131k oldu\u011fu \u00fcniter bir sistem olarak anlama yetene\u011finde yatmaktad\u0131r. Miriam Glucksman\u2019\u0131n belirtti\u011fi gibi, \u201cher bir kutbu kendi ba\u015f\u0131na analiz etme ihtiyac\u0131, her birinin farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n yaln\u0131zca birbirleriyle ve her ikisini i\u00e7eren genel yap\u0131yla ilgili bir \u015fekilde tam olarak anla\u015f\u0131labilece\u011fi ger\u00e7e\u011fine g\u00f6lge d\u00fc\u015f\u00fcrmez.\u201d [47]<\/p>\n\n\n\n

Neoliberal d\u00fczene kar\u015f\u0131 direni\u015f ara\u00e7lar\u0131m\u0131z\u0131- ister i\u015f\u00e7i sendikalar\u0131 olsun isterse de devrimci Marksist \u00f6rg\u00fctler olsun \u2013 yeniden in\u015fa etmeyi ve g\u00fc\u00e7lendirmeyi ararken, \u00fcretim ile yeniden \u00fcretim aras\u0131ndaki bu uyumu g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurmal\u0131y\u0131z. Chicago \u00d6\u011fretmenler Birli\u011fi\u2019nin (CTU) sosyal adalet sendikac\u0131l\u0131\u011f\u0131 modeli, bu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc pratikte uygulamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in tam anlam\u0131yla ilham vericidir ve yinelemeye de\u011fer. CTU grevi, yaln\u0131zca CTU \u00fcyelerinin daha iyi \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fullar\u0131 i\u00e7in bir m\u00fccadele de\u011fildi. Grev, i\u015fyeri d\u0131\u015f\u0131ndaki -\u0131rk\u00e7\u0131 okulu kapatma politikas\u0131, \u00f6\u011frencilerin ve ailelerinin ekonomik durumu, \u015fehir tarihi gibi- daha geni\u015f meseleleri, i\u015fyerinde \u00f6\u011fretmenler i\u00e7in \u00fccretler ve sosyal haklar gibi meselelerle ili\u015fkilendirerek yap\u0131ld\u0131. [48]<\/p>\n\n\n\n

Tecav\u00fcz krizi i\u00e7in verdi\u011fimiz m\u00fccadele evlerimizin yak\u0131n\u0131nda konumlan\u0131yor. Bu nedenle bu m\u00fccadele, ev i\u00e7i hizmetlerin tedarikini kolayla\u015ft\u0131racak kamu hizmetlerini savunmam\u0131zdan veya daha iyi \u00fccretler ve \u00fcreme adaleti i\u00e7in m\u00fccadelemizden ayr\u0131 olamaz. Ancak, cinsiyet adaleti i\u00e7in son zafer, k\u00e2r elde etmek i\u00e7in eme\u011fimizi alan sermayenin as\u0131l zorbal\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 isyan etti\u011fimizde kazan\u0131lacakt\u0131r. Bu sava\u015f toplumun herhangi bir yerinde k\u0131v\u0131lc\u0131mlanabilir. Fakat \u00fcretim noktas\u0131nda, i\u015f yerlerimizde ve \u00f6nceki m\u00fccadelelerimizin ba\u011flar\u0131n\u0131 birle\u015ftirerek \u00fcnl\u00fc s\u0131\u00e7ramay\u0131 yapaca\u011f\u0131m\u0131z \u201ctarihin a\u00e7\u0131k hava\u201d barikatlar\u0131nda kazan\u0131lmas\u0131 gerekecektir. [49]<\/p>\n\n\n\n

*Meksika Serbest Ticaret B\u00f6lgeleri<\/p>\n\n\n\n

** Meksika\u2019da Serbest Ticaret B\u00f6lgesinde yap\u0131lan imalat<\/p>\n\n\n\n

Dipnotlar<\/strong><\/p>\n\n\n\n

[1] Snehal Shingavi\u2019ye, Ashley Smith\u2019e ve Bill V. Mullen\u2019e, bu makalenin ilk tasla\u011f\u0131na yapt\u0131klar\u0131 yorumlar\u0131 i\u00e7in te\u015fekk\u00fcr ederim.<\/p>\n\n\n\n

[2] Nancy Fraser,Fortunes of Feminism<\/em> (London: Verso, 2013), 218.<\/p>\n\n\n\n

[3] A.g.y.<\/p>\n\n\n\n

[4] Neil Davidson, \u201cThe Neoliberal Era in Britain: Historical Developments and Current Perspectives,\u201dInternational Socialism<\/em>139, July 2013.<\/p>\n\n\n\n

[5] A.g.y.<\/p>\n\n\n\n

[6] Davidson\u2019dan al\u0131nt\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

[7] Meg Luxton, \u201cFeminist Political Economy in Canada and the Politics of Social Reproduction,\u201d in Kate Bezanson, Meg Luxton eds,Social Reproduction: Feminist Political Economy Challenges Neo-Liberalism<\/em>(Toronto: McGill-Queens University Press, 2006), 36.<\/p>\n\n\n\n

[8] Lise Vogel, \u201cDomestic Labor Revisited,\u201dScience and Society<\/em>, Vol. 64, no. 2, Summer 2000, 156.<\/p>\n\n\n\n

[9] Luxton, 37.<\/p>\n\n\n\n

[10] Davidson.<\/p>\n\n\n\n

[11] Sarah Boseley, \u201cOne in Three Women Suffers Violence, Global Study Finds,\u201dGuardian<\/em> (UK), June 20, 2013.<\/p>\n\n\n\n

[12] Sadie Robinson, \u201cWhat Causes Rape?\u201dSocialist Worker<\/em> [UK], June 7, 2011.<\/p>\n\n\n\n

[13] Tart\u0131\u015fmam\u0131zda bana bu konuyu az ve \u00f6z bir \u015fekilde anlatt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in Phil Gasper ve Colin Barker\u2019a minnettar\u0131m.<\/p>\n\n\n\n

[14] Vivian M. Larkin\u2019in katk\u0131lar\u0131 ile Claire M. Renzetti, \u201cEconomic Stress and Domestic Violence,\u201d Report from the National Resource Center on Domestic Violence, 2011.<\/p>\n\n\n\n

[15] Stephanie Armour, \u201cForeclosures Take an Emotional Toll on Many Homeowners,\u201dUSA Today<\/em>, May 16, 2008.<\/p>\n\n\n\n

[16] Christina Hoag, \u201c6 Die in Family Murder-Suicide in Los Angeles,\u201dUSA Today<\/em>, October 7, 2008. TheNew York Times<\/em> reported the story with the apt title \u201cMan Kills His Family and Himself Over Market.\u201d See Rebecca Cathcart, \u201cMan Kills His Family and Himself Over Market,\u201d New York Times<\/em>, October 7, 2008.<\/p>\n\n\n\n

[17] Kate Bezanson and Meg Luxton, eds., Social Reproduction: Feminist Political Economy Challenges Neo-Liberalism<\/em> (Toronto: McGill-Queen\u2019s University Press, 2006), 5.<\/p>\n\n\n\n

[18] 2003 World Bank Report cited in Marianne Fay, Lorena Cohan, and Karla McEvoy, \u201cPublic Social Safety Nets and the Urban Poor,\u201d in Marianne Fay ed.,The Urban Poor in Latin America<\/em> (Washington D.C.: The World Bank, 2005), 244.<\/p>\n\n\n\n

[19] Susan Thistle,From Marriage to the Market: The Transformation of Women\u2019s Lives and Work<\/em> (Berkeley: University of California Press, 2006), 110, 112.<\/p>\n\n\n\n

[20] Andrew MacAskil, \u201cDelhi Rape Victims Are to Blame, Defendants\u2019 Lawyer Says,\u201dBloomberg News<\/em>, January 10, 2013. Ayr\u0131ca benim bu olaya dair \u00e7al\u0131\u015fmam i\u00e7in bkz, Socialist Worker<\/em> [US], January 10, 2013.<\/p>\n\n\n\n

[21] Kate Raworth,Trading Away Our Rights: Women Working in Global Supply Chains<\/em> (Oxford: Oxfam Publishing, 2004), 28.<\/p>\n\n\n\n

[22] David McNally,Global Slump: the Economics and Politics of Crisis and Resistance<\/em> (Oakland: PM Press, 2011), 37.<\/p>\n\n\n\n

[23] Alice H. Amsden,Asia\u2019s Next Giant: South Korea and Late Industrialization<\/em> (New York: Oxford University Press, 1989), 204.<\/p>\n\n\n\n

[24] Daha fazla detay i\u00e7in, bkz. Jacqui True,The Political Economy of Violence Against Women<\/em> (New York: Oxford University Press, 2012).<\/p>\n\n\n\n

[25] Regina G. M. Karega,Violence Against Women in the Workplace in Kenya: Assessment of Workplace Sexual Harassment in the Commercial, Agriculture and Textile Manufacturing Sectors in Kenya<\/em>, International Labor Rights Fund, 2002.<\/p>\n\n\n\n

[26] Maria Patricia Fernandez-Kelly,For We Are Sold, I and My People: Women and Industry in Mexico\u2019s Frontier<\/em> (Albany: State University of New York Press, 1983), 141.<\/p>\n\n\n\n

[27] Hester Eisenstein, Feminism Seduced: How Global Elites Use Women\u2019s Labor and Ideas to Exploit the World<\/em>(Boulder, London: Paradigm, Publishers, 2009), 151.<\/p>\n\n\n\n

[28] \u201cWaking Up From The American Dream,\u201dBusiness Week<\/em>, November 30, 2003.<\/p>\n\n\n\n

[29] Leslie Salzinger,Genders in Production: Making Workers in Mexico\u2019s Global Factories<\/em> (Berkeley: University of California Press, 2003), 10.<\/p>\n\n\n\n

[30] Deepa Narayan et al.,Voices of the Poor Crying Out for Change<\/em>, Published by Oxford University Press for the World Bank (New York: Oxford University Press, 2000), 110.<\/p>\n\n\n\n

[31] A.g.y. 123.<\/p>\n\n\n\n

[32] Marx and Engels Selected Works in One Volume<\/em>(London: Lawrence and Wishart, 1968), 96.<\/p>\n\n\n\n

[33] Benedict Anderson,Imagined Communities: Reflections on the Origin and Spread of Nationalism<\/em> (London and New York: Verso, 2006), 50.<\/p>\n\n\n\n

[34] \u201cLet\u2019s Admit It: Honor Killings in the West is by Muslims,\u201d op-ed,Israel National News<\/em>, February 3, 2012.<\/p>\n\n\n\n

[35] Fareena Alam, \u201cTake the Honor out of Killing,\u201dGuardian<\/em>(UK), July 6, 2004.<\/p>\n\n\n\n

[36] A.g.y.<\/p>\n\n\n\n

[37] Kate Kelland, \u201cStudy links British recession to 1,000 suicides,\u201d Reuters, August 15, 2012.<\/p>\n\n\n\n

[38] Alice Park, \u201cWhy the Recession May Trigger More Depression Among Men\u201dTime Magazine<\/em>, March 1, 2011.<\/p>\n\n\n\n

[39] Francine Deutsch,Halving It All: How Equally Shared Parenting Works<\/em> (Cambridge, MA: Harvard University Press, 1999), 180\u201394.<\/p>\n\n\n\n

[40] Harrington, F. Van Deusen, and B. Humberd,The New Dad: Caring, Committed and Conflicted<\/em> (Chestnut Hill: MS: Boston College Center for Work and Family, 2011).<\/p>\n\n\n\n

[41] \u201cThe Changing Role of the Modern Day Father,\u201d Report of the American Psychological Association<\/em>, 2012.<\/p>\n\n\n\n

[42] Joan C. Williams,Reshaping the Work-Family Debate: Why Men and Class Matter<\/em> (Cambridge, MA: Harvard University Press, 2010), 59, 158.<\/p>\n\n\n\n

[43] A.g.y.<\/p>\n\n\n\n

[44] ABD\u2019de neoliberal ekonomik politikalar\u0131 tan\u0131tan Paul Volcker, \u201c[Reagan] y\u00f6netiminin enflasyonla m\u00fccadeleye yard\u0131m etmedeki en \u00f6nemli tek eylemi hava trafik kontrol\u00f6rleri grevini bozguna u\u011fratmakt\u0131\u201d derken, sendikan\u0131n g\u00fcc\u00fcn\u00fc k\u0131rmak ile neoliberalizm aras\u0131ndaki ba\u011flant\u0131y\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya koydu. McNally\u2019den al\u0131nt\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r, 35.<\/p>\n\n\n\n

[45] Hardt ve Negri ele\u015ftirisi i\u00e7in, bkz. Tom Lewis, \u201cEmpire Strikes Out,\u201dInternational Socialist Review<\/em> 24, 2002.<\/p>\n\n\n\n

[46] David Harvey belki de \u201cm\u00fclks\u00fczle\u015ftirmeye\u201d kar\u015f\u0131 olan bu hareketlerin en yarat\u0131c\u0131 ve co\u015fkulu analizine sahiptir. \u00d6zellikle son \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na bkz.Rebel Cities: From the Right to the City to the Urban Revolution<\/em>(London: Verso, 2013). Harvey\u2019in \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131na sempatik bir ele\u015ftiri i\u00e7in, WeAreMany.org.\u2019ta Geoff Bailey\u2019in \u201cAccumulation by Dispossession,\u201d isimli ses kayd\u0131n\u0131 dinleyiniz.<\/p>\n\n\n\n

[47] Miriam Glucksman,Women Assemble: Women Workers and the New Industries in Inter-War Britain<\/em> (London: Routledge, 1990), 258.<\/p>\n\n\n\n

[48] Detaylar i\u00e7in, bkz. Lee Sustar,Striking Back in Chicago: How Teachers Took on City Hall and Pushed Back Education \u201cReform.\u201d<\/em> Forthcoming from Haymarket Books.<\/p>\n\n\n\n

[49] Walter Benjamin, \u201cTheses on the Philosophy of History,\u201d in Illuminations: Essays and Reflections<\/em> (New York: Schocken Books, 1969), 261.<\/p>\n\n\n\n

Bu yaz\u0131, \u0130rem Kay\u0131k\u00e7\u0131 taraf\u0131ndan isreview.org (International Socialist Review) sitesinden T\u00fcrk\u00e7eye El Yazmalar\u0131 i\u00e7in \u00e7evrilmi\u015ftir. (Yaz\u0131n\u0131n orijinali i\u00e7in: https:\/\/isreview.org\/issue\/91\/explaining-gender-violence-neoliberal-era)<\/em><\/p>\n\n\n\n

Bu yaz\u0131 ilk olarak \u015furada yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r: https:\/\/elyazmalari.com\/2019\/12\/04\/neoliberal-donemde-toplumsal-cinsiyete-dayali-siddeti-aciklamak-tithi-bhattacharya\/<\/a><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

El Yazmalar\u0131\u2019n\u0131n notu:\u00a0Herkesin malumu olan ve y\u0131llard\u0131r s\u00fcren, kabaca s\u0131n\u0131f ve cinsiyet kimli\u011fi aras\u0131nda bir \u00e7at\u0131\u015fmay\u0131 merkeze koyan tart\u0131\u015fmalara bir katk\u0131 olmas\u0131na ve meselenin s\u0131k\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 yerden \u00e7\u0131kar\u0131larak yeni boyutlar\u0131yla tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131na katk\u0131 yapmay\u0131 murat ederek bu yaz\u0131y\u0131 siz de\u011ferli okurlar\u0131n ilgisine sunuyoruz. International Socialist Review\u2019de Tithi Bhattacharya\u2019n\u0131n kaleme ald\u0131\u011f\u0131 bu yaz\u0131y\u0131 \u0130rem Kay\u0131k\u00e7\u0131\u2019n\u0131n \u00f6zverili \u00e7evirisiyle sizlerle…<\/p>","protected":false},"author":5,"featured_media":2410,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_coblocks_attr":"","_coblocks_dimensions":"","_coblocks_responsive_height":"","_coblocks_accordion_ie_support":"","_eb_attr":"","inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[94],"tags":[],"ppma_author":[573],"class_list":["post-2409","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-derleme","author-mor-dayanisma"],"authors":[{"term_id":573,"user_id":5,"is_guest":0,"slug":"mor-dayanisma","display_name":"Mor Dayan\u0131\u015fma","avatar_url":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/wp-content\/litespeed\/avatar\/18b1bff8d2c98eaf6f87c388a27f2cfa.jpg?ver=1784033573","author_category":"1","first_name":"Mor","last_name":"Dayan\u0131\u015fma","user_url":"","job_title":"","description":"Contact<\/a>\r\n\r\ndayanismamor@gmail.com"}],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2409","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2409"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2409\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2410"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2409"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2409"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2409"},{"taxonomy":"author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.mordayanisma.org\/en\/wp-json\/wp\/v2\/ppma_author?post=2409"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}